توحید و خداشناسی
برهان وجوب و امکان، صفات خدا، هدف آفرینش و پاسخ به پرسش‌های خداباوری.
۱۳۹۷
توحید و خداشناسیجامعه و سیاستمعنویت
غصّه نخور
إنْ کانَ کُلُّ شیءٍ بقَضاءٍ وقَدَرٍ، فالحُزْنُ لِماذا؟! من أصْبَحَ على الدُّنیا حَزیناً أصْبَحَ على اللَّهِ ساخِطاً.
۱۳۹۴
علت منع کلام درباره کیفیت خدا
یکی از موضوعاتی که در متون دینی و توصیه‌هّای پیشوایان اسلام مورد تأکید قرار گرفته و یکی از ابواب کتاب التوحید کافی نیز به آن اختصاص یافته، «نهی از سخن گفتن درباره کیفیت خداوند» و هشدار به کسانی است که درباره چیستی خالق هستی به بحث و گفتگو…
درنگی در مفهوم زمان و آغاز خلقت
مفهوم و تعریف «زمان» یکی از پیچیده‌ترین و دشوارترین مسائل عقلی و فلسفی بشر است که نظریات گوناگون و ابهام‌های فراوانی را در پی داشته است.
آسیب‌شناسی دینپیامبر و اهل بیتتوحید و خداشناسی
انتشار کتاب گفتگوی باورها
کتاب گفتگوی باورها با همت انتشارات بهار دل‌ها به چاپ رسید و علاوه بر نسخه مکتوب، در قالب نسخه الکترونیکی نیز در اختیار عموم علاقمندان قرار گرفت.
۱۳۹۳
توحید و خداشناسیپرسش‌ها و شبهات
نقدی متفاوت بر برهان شر
اگر چه تمرکز اصلی بی‌خدایان در تلاش برای مقابله با دین بر تردیدافکنی و حاشیه‌سازی است، ولی گاهی برای ادعاهای خود استدلال نیز ارائه می‌دهند. یکی از معدود استدلال‌های مطرح شده از سوی منکران وجود خدا «برهان شر» است. از آنجا که این روزها…
توحید و خداشناسیپرسش‌ها و شبهاتگفتگوها
فیزیکالیسم و خدای رخنه‌پوش
بخشی از گفتگوی اینترنتی با یکی از دانش‌آموختگان رشته فیزیک:
توحید و خداشناسیپرسش‌ها و شبهاتعقل و ایمان
آیا علوم تجربی هدفمندی جهان را رد می‌کند؟
برخی از منکران وجود خدا تصور می‌کنند یافته‌های جدید علمی ادعای ادیان را در زمینه هدفدار بودن هستی زیر سؤال می‌برد. آنها می‌گویند وقتی در بیش از ۹۹.۹۹۹۹ در صد از تاریخ کیهان اثری از انسان دیده نمی‌شود، چگونه می‌توان پذیرفت که هدف نهایی…
توحید و خداشناسیپرسش‌ها و شبهاتعقل و ایمان
نکاتی راهگشا درباره فرگشت
فرگشت یا تکامل زیستی یکی از دیدگاه‌هایی است که از هزاران سال پیش در زمینه منشأ پیدایش انسان و دیگر موجودات مطرح بوده و در دوره‌های اخیر با تلاش زیست‌شناسانی چون چارلز داروین، شواهد علمی قوی‌تری پیدا کرده و به‌عنوان نظریه‌ای غالب در محافل…
توحید و خداشناسیپرسش‌ها و شبهاتگفتگوها
خدایی که کمک نمی‌کنه چرا باید باشه؟
من آفریدگار را قبول دارم. ولی با دلایلی که عنوان می‌کنم، این باور را دارم که خدا آفریده و دیگه کاری به کار ما نداره. اگر روز حسابی باشه اون موقع میاد فقط برا بررسی. یعنی در زمان حیات ما کاری به کارهای ما نداره. دلیل: اشخاصی که جنایت‌های…
۱۳۹۲
توحید و خداشناسیپرسش‌ها و شبهاتگفتگوها
گفتگویی درباره ویژگی‌های خدا و فلسفه عبادت او
خب اینکه به چه چیزی نیازمند باشد توسط خالق او تعیین شده است؟
توحید و خداشناسیعقل و ایمانگفتگوها
گفتگویی درباره برهان علیت
چندی پیش یکی از خداناباوران در بحث شکاکیت و آتئیسم، که یکی از انجمن‌های شبکه اجتماعی گوگل‌پلاس است، مطلبی را درباره بطلان برهان علیت منتشر ساخت. انتقاد کوتاه من به این مطلب، بحثی مفصل را در پی داشت که در موضوع علیت محدود نماند و به مبانی…
پرسش‌ها و شبهاتتوحید و خداشناسی
تأملی در احادیث طینت
طینت به معنی سرشت و خمیرمایه اصلی وجود انسان است. همان چیزی که از آن با عنوان ذات افراد یاد می‌کنیم. در این زمینه آموزه‌های فراوانی در متون اسلامی وجود دارد. به عنوان مثال در مهم‌ترین منبع حدیثی شیعه یعنی کتاب کافی، چند باب به این موضوع…
توحید و خداشناسیعقل و ایمانگفتگوها
چرا بعضی از عاقلان وجود خدا را نمی‌پذیرند؟
شما مگه نمی‌گید که خدا رو میشه با دلایل عقلی اثبات کرد؟ من کلی آدم می‌شناسم که واقعا عاقلند ولی با این استدلالا قانع نشدن.
چگونه خدا را احساس کنیم؟
در یادداشت قبل، بخش‌هایی از مکاتبه یکی از خوانندگان گرامی را درباره خداشناسی نقل کردم. از آنجا که در بخشی از پاسخم، راه دل را به عنوان راه اصلی خداشناسی مطرح کرده و مثال آتش را زده بودم، ایشان در بخشی از نامه بعدی خود، این موضوع را پیگیری…
توحید و خداشناسیپرسش‌ها و شبهات
جایگاه خدا در طبیعت
چندی پیش یکی از خوانندگان گرامی طی نامه‌ای برایم نوشته بود که با توحید افعالی و خدایی که در قرآن مطرح شده مشکل دارد. او گفته بود: چنین خدایی را نمی‌بیند و برایش واضح نیست که خدا باران را می‌فرستد یا درختان را سبز می‌کند. وی در ادامه نوشته…
۱۳۹۱
توحید و خداشناسیعقل و ایمانگفتگوهاخردگاه: گفتگوهای اعتقادی · بخش ۱۳ از ۱۴
جمع‌بندی جلسات ده‌گانه خردگاه و استمداد از دوستان
دور نخست جلسات گفتگوی اعتقادی که با عنوان خردگاه و در محیط هنگ‌اوت گوگل پلاس به صورت هفتگی برگزار می‌شد، پس از ده جلسه به پایان رسید. در این جلسات، اینجانب و آقای فؤاد سجودی به بررسی زیربنایی‌ترین موضوعات اعتقادی پرداختیم و در فضایی جدی…
توحید و خداشناسیعقل و ایمانگفتگوهاخردگاه: گفتگوهای اعتقادی · بخش ۱۲ از ۱۴
جلسه دهم خردگاه
سلسله گفتگوهای آن‌لاین اعتقادی ـ خردگاه جلسه دهم متن دهمین برنامه از جلسات گفتگوی اعتقادی میان آقایان سید حمید حسینی و فؤاد سجودی فریمانی که در تاریخ۱۳ دی ۱۳۹۱ با موضوع پرسش‌هایی درباره‌ی موجود قائم به ذات در محیط هنگ‌اوت گوگل‌پلاس برگزار…
توحید و خداشناسیعقل و ایمانگفتگوهاخردگاه: گفتگوهای اعتقادی · بخش ۱۱ از ۱۴
جلسه نهم خردگاه
سلسله گفتگوهای آن‌لاین اعتقادی ـ خردگاه جلسه نهم
توحید و خداشناسیعقل و ایمانگفتگوهاخردگاه: گفتگوهای اعتقادی · بخش ۱۰ از ۱۴
جلسه هشتم خردگاه
سلسله گفتگوهای آن‌لاین اعتقادی ـ خردگاه جلسه هشتم
توحید و خداشناسیعقل و ایمانگفتگوهاخردگاه: گفتگوهای اعتقادی · بخش ۹ از ۱۴
جلسه هفتم خردگاه
سلسله گفتگوهای آن‌لاین اعتقادی ـ خردگاه جلسه هفتم
توحید و خداشناسیعقل و ایمانگفتگوهاخردگاه: گفتگوهای اعتقادی · بخش ۸ از ۱۴
جلسه ششم خردگاه
سلسله گفتگوهای آن‌لاین اعتقادی ـ خردگاه جلسه ششم
توحید و خداشناسیعقل و ایمانگفتگوهاخردگاه: گفتگوهای اعتقادی · بخش ۶ از ۱۴
جلسه پنجم خردگاه
سلسله گفتگوهای آن‌لاین اعتقادی ـ خردگاه جلسه پنجم متن پنجمین برنامه از جلسات گفتگوی اعتقادی میان آقایان سید حمید حسینی و فؤاد سجودی فریمانی که در تاریخ ۱ آذر ۱۳۹۱ با موضوع مفهوم خدا و مقدمات اثبات او در محیط هنگ‌اوت گوگل‌پلاس برگزار شد و…
۱۳۸۸
توحید و خداشناسیشرح کتاب توحید صدوق · بخش ۶ از ۶
ساختار مباحث کتاب توحید
نشانی · عبارت‌های کتاب · موضوع اخص · موضوع فرعی · موضوع اصلی
توحید و خداشناسیاخبار و اطلاعیه‌هاشرح کتاب توحید صدوق · بخش ۵ از ۶
جلسات شرح کتاب توحید صدوق (ره)
چند سالی است با گروهی از دانشجویان دانشکدۀ مجازی علوم حدیث و دیگر علاقه‌مندان مباحث حدیثی و اعتقادی، برنامه‌ای مستمر را برای انس با متن احادیث اعتقادی آغاز کرده‌ایم و تقریبا هر هفته جلساتی را به صورت آن‌لاین برگزار می‌کنیم. در این جلسات،…
۱۳۸۶
توحید و خداشناسیپرسش‌ها و شبهاتگفتگوها
گفتگویی در مورد عدل خدا
salam aghaye hosseini *********** : haleton khobe seyedhamidhosseini : سلام علیکم seyedhamidhosseini : ممنونم *********** : vaght vase chand ta soale kocholo darid? seyedhamidhosseini : خواهش می‌کنم *********** : mikham dar morede adle…
توحید و خداشناسیقرآنشرح کتاب توحید صدوق · بخش ۴ از ۶
عرش الهی (تحقیق دانشجویی)
یکی دیگر از موضوعاتی که به تناسب مباحث مطرح شده در روایات کتاب شریف توحید صدوق (ره) در جلسات هفتگی شرح این کتاب به بحث گذاشته شد، موضوع “عرش الهی” بود. برای این منظور تعدادی از دانشجویان عزیز شرکت‌کننده در این جلسات تحقیقات و مطالعاتی را…
توحید و خداشناسیشرح کتاب توحید صدوق · بخش ۳ از ۶
هدف خلقت (تحقیق دانشجویی)
تحقیق ارائه شده از طرف خانم زهرا عماری، دانشجوی دانشکدۀ مجازی علوم حدیث
۱۳۸۵
گفتگویی در رابطه با وجود و یگانگی خداوند
یکی دیگر از گفتگوهای اعتقادی که در پیام‌رسان یاهو انجام شد را تقدیم می‌کنم. با این کمی طولانی است اما از آنجا که نکات بسیار مهمی در آن وجود دارد به همۀ دوستان توصیه می‌کنم آن را با دقت بخوانند و مرا از نظرات ارزشمند خود بهره‌مند سازند.
جایگاه عقل
در یادداشت قبل گفتگویی را در رابطه با خدا و نقش عقل در شناخت او نقل کردم. چند روز پیش یکی از خوانندگان محترم طی نامه‌ای نکاتی را در رابطه با این گفتگو مطرح کرد. بد نیست بخشی از نامۀ ایشان و پاسخ آن را برای اطلاع و اظهار نظر سایر خوانندگان…
۱۳۸۴
توحید و خداشناسیپرسش‌ها و شبهات
هدف از آفرینش
یکی از پرسش‌هایی که برای بسیاری از افراد مطرح است و اخیرا یکی از خوانندگان محترم نیز با من در میان گذاشته‌اند، موضوع هدف خداوند از آفرینش موجودات و به ویژه هدف از آفرینش انسان است. معمولا در پاسخ به این پرسش گفته می‌شود: هدف، به کمال…
توحید و خداشناسیپرسش‌ها و شبهاتگفتگوها
گفتگویی در مورد اختیار و هدف آفرینش
بالاخره بعد از مدتها گرفتاری و مشغله سنگین برای راه‌اندازی دانشکده مجازی علوم حدیث، اولین دوره این دانشکده آغاز شد و مراسم افتتاحیه‌اش نیز برگزار شد. اگر چه هنوز هم کار و گرفتاری زیادی در این رابطه وجود دارد ولی احساس می‌کنم بیش از این…
توحید و خداشناسیعقل و ایمانواجب‌الوجود و توحید · بخش ۶ از ۶
توحید احدی
یکی از جنبه‌های توحید، بسیط و بدون جزء بودن خداوند است. به این جنبه اصطلاحا توحید احدی گفته می‌شود. ما در توحید واحدی از خداوند نفی تعدد و در توحید احدی از او نفی ترکیب می‌کنیم. بر این اساس مشخص می‌شود که نمی‌توان برای خدا هیچ جزء، بخش،…
توحید و خداشناسیعقل و ایمانواجب‌الوجود و توحید · بخش ۵ از ۶
توحید واحدی
توحید واحدی به معنی یگانگی خداوند متعال است. همان‌گونه که پیش از این اشاره شد، مفهوم واجب‌الوجود مفهوم عمیق، بی‌انتها و شگفت‌انگیزی است که دقت در آن ما را به نتایج ارزشمند و جالبی می‌رساند. کسی که مفهوم واجب‌الوجود را درک کرده و اصل وجود…
توحید و خداشناسیعقل و ایمانواجب‌الوجود و توحید · بخش ۴ از ۶
واجب‌الوجود و توحید
مفهوم واجب‌الوجود مفهوم عمیق و گسترده‌ای است که می‌توان با تحلیل و دقت در لوازمش، حقایق زیادی را به دست آورد. طی یادداشتهای گذشته وجود چنین حقیقتی در عالم با دلیل عقلی اثبات شد. پس از روشن شدن اصل واقعیت واجب‌الوجود گفتیم که با تحلیل عقلی…
توحید و خداشناسیعقل و ایمانواجب‌الوجود و توحید · بخش ۳ از ۶
صفات خدا
طی چند یادداشت گذشته بحثها و گفتگوهای متعددی در مورد برهان وجوب و امکان و موضوع علیّت مطرح شد و در مجموع به این نتیجه رسیدیم که این برهان می‌تواند یکی از بهترین دلایل عقلی اثبات وجود خداوند متعال به شمار آید. بر اساس این برهان ما یقین پیدا…
توحید و خداشناسیعقل و ایمانپرسش‌ها و شبهاتواجب‌الوجود و توحید · بخش ۲ از ۶
پرسشی دیگر
بحث ما در مورد برهان امکان و وجوب به پایان رسید و در چند مرحله توانستیم این برهان دقیق را با برخی از نکات جنبی آن مورد بررسی قرار دهیم. بنا بود پس از بیان برهان، بر پایه آن به موضوع صفات خداوند بپردازیم. اما مناسب دیدم پیش از آن، پرسشی…
توحید و خداشناسیعقل و ایمانگفتگوهاواجب‌الوجود و توحید · بخش ۱ از ۶
خلاصه گفتگویی مفصل در مورد علیت
بحث ما از اینجا شروع شد که گفتیم فیزیک کوانتوم نمی‌تواند قانون علیت را نفی کند چون علیت یک یافته قطعی عقلی است و کوانتوم یک موضوع تجربی. بنا بر این تنها چیزی که می‌توان گفت این است که: بشر هنوز نتوانسته علت اتفاقات درون اتم را شناسایی کند.…