Everything published on the Telegram channel “Kalam”, kept here in full and updated automatically.
در حدیثی از امام صادق (علیه‌السلام) چنین نقل شده است: حجَّةُ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ النَّبِيُّ وَ الْحُجَّةُ فِيمَا بَيْنَ الْعِبَادِ وَ بَيْنَ اللَّهِ الْعَقْلُ. اصول کافی، ج ۱، ص ۲۵. حجت خدا بر بندگان پیامبر است و حجت میان بندگان و خدا عقل است. در این روایت علاوه بر معرفی پیامبران و عقل به‌عنوان دو حجت خدا، نکتهٔ…
نمونه‌هایی از برخورد ائمهٔ اطهار (علیهم‌السلام) با شیعیانی که دیگران را بهخاطر تفاوت عقیده کافر می‌شمردند یا لعن می‌کردند، به‌نقل از اصول کافی: کلینی در نخستین حدیث باب ضلال در کتاب ایمان و کفر (ج ۴، ص ۱۷۲)، جریان مفصلی را از هاشم صاحب برید نقل می‌کند که خلاصه‌اش چنین است: او پس از بحث با دو تن از اصحاب امام صادق…
در این چند روز با انتقاد دوستانی مواجه بودم که استفاده از تعبیر «شیعیان تکفیری» در یادداشت پیش را نمی‌پسندیدند. گروهی این تعبیر را توهین به شیعیان و گروهی دیگر، آن را موجب سوء استفادهٔ بدخواهان می‌دانستند. برخی نیز با این تصور که آن مطلب، درصدد مخالفت با تبرّی یا لعن دشمنان اهل بیت (علیهم‌السلام) است، مجموعه‌ای از…
امام باقر (علیه‌السلام): قالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه و آله: إِنَّ حَدِيثَ آلِ مُحَمَّدٍ صَعْبٌ مُسْتَصْعَبٌ، لَا يُؤْمِنُ بِهِ إِلَّا مَلَكٌ مُقَرَّبٌ، أَوْ نَبِيٌّ مُرْسَلٌ، أَوْ عَبْدٌ امْتَحَنَ اللَّهُ قَلْبَهُ لِلْإِيمَانِ، فَمَا و رَدَ عَلَيْكُمْ مِنْ حَدِيثِ آلِ مُحَمَّدٍ فَلَانَتْ لَهُ قُلُوبُكُمْ و…
در میان روایاتی که از پیشوایان دین به‌دست ما رسیده، مطالبی نقل شده است که با عقل، دانش و فرهنگ رایج زمانه قابل درک و هضم نیست. این روزها بیان عمومی یکی از این مطالب در زمینهٔ ولایت‌پذیری بادمجان، علاوه بر فراهم ساختن زمینهٔ تمسخر و اهانت فراوان به باورهای دینی، پرسش‌هایی جدی را دربارهٔ شیوهٔ مواجهه با این نوع احادیث…
پس از انتشار یادداشت «احترام به عقاید دیگران» نقدهای متعددی به دستم رسید که برخی از آنها را همراه با پاسخ مختصر تقدیم می‌کنم: یکی از دوستان پس از بحث مفصل دربارهٔ اصل مطلب، نهایتاً اشکال خود را بر عنوان آن یادداشت متمرکز کرد و آن را خلط عقیده با صاحب عقیده دانست. ایشان پذیرفت که اگر کسی بدون لجاجت به عقیده‌ای باطل…
این پیام که به‌صورت خصوصی برای برادر عزیزم جناب آقای زائری ارسال شده بود، با صلاحدید و اجازهٔ ایشان منتشر می‌شود: سرور عزیز و دانشمند روشن‌بین جناب حجة‌الاسلام و المسلمین زائری با سلام و تحیت؛ اخیراً در میان مطالب ارزشمند و روشنگری که در کانال تلگرامی منتشر می‌کنید به یادداشتی با عنوان «مثالي در شرح رابطه شرع و اخلاق»…
چرا برخی از دین زده شده‌اند؟ ادامهٔ گفتگو با ضمیمهٔ جوان روزنامهٔ خراسان: در بحث از اجبار در رعایت دستورات دین، بیشتر، ذهن جوان‌هایی چون من ناخواسته به سمت حجاب می‌رود؛ ماحصل این ماجرا و ماجراهای مشابه چیست؟ متاسفانه از تجربه‌ها درس نمی‌گیریم. ای کاش بررسی می‌کردیم که آیا اجبار در زمینه دین و دینداری تاثیر مثبتی هم…
گفتگو با ضمیمهٔ جوان روزنامهٔ خراسان که سوم مهر منتشر شد: این چیزی که مردم نسبت به آن دلسرد و بی علاقه شده‌اند همان دین حقیقی خودمان است؟ من فکر نمی‌کنم کسی از دین زده شود. از دین حقیقی، دینی که زیباست و دقیقا مطابق فطرت انسان‌ها تعریف شده است. تابه‌حال دیده‌اید کسی از یک گل زیبا زده بشود؟ نمی‌توان از زیبایی‌ها زده…
اخیراً مقاله‌ای از جناب علی زمانیان خواندم که با نگاهی آسیب‌شناسانه، پدیدهٔ رو به گسترش بی‌تفاوتی نسبت به مسائل مذهبی در جامعه و به‌ویژه در میان نسل جوان را تحلیل کرده بود. وی این شرایط را نه از سر نفرت و دشمنی، بلکه نوعی «خستگی و گریز از دین» دانسته و عوامل درماندگی و ناتوانی بخش‌هایی از مردم در همراهی با دین را…
دوره‌ای که به چشم‌ها هم اعتمادی نیست و باور اخبار و قضاوت، دشوارتر و دشوارتر می‌شود ... #تلنگر #زاویه_دید @hamidhossaini
این‌روزها با افزایش حضور برخی فعالان مذهبی در فضای مجازی با موج رو به گسترشی از لعن و تکفیر مخالفان و انواع ناسزا به شخصیت‌هایی چون مولوی مواجهیم که گذشته از تأسف‌بار بودن، بسیار خطرناک و هشداردهنده است. البته این هشدار و تأسف هرگز بهخاطر نقد و اعتراض نسبت به شخصیت‌های فرهنگی و تاریخی نیست؛ چراکه ما هیچ‌کس جز حضرات…
اگر مردم می‌دانستند که خداوند تبارک و تعالی خلق را چگونه آفریده است، هیچ‌کس کسی را سرزنش نمی‌کرد. اصول کافی، ج ۳، ص ۱۱۴. #زاویه_دید #مدارا @hamidhossaini
مقاله‌ای مفید از دکتر سید حسن اسلامی دربارهٔ دیدگاه روشن شهید مطهری که با مباحث مربوط به تقدم اخلاق بر دین در این کانال مرتبط است. #اخلاق_دین @hamidhossaini
حاکمیت عقل بر نص.pdf1.7 MB
امروز در شبکه‌های اجتماعی از قول یکی از روحانیان و خطبای مشهور نقل کرده بودند هدف بعثت پیامبر، سیاست است و نه اخلاق! ابتدا باور نکردم و با خود گفتم کسی که اندکی با معارف اسلامی آشنا باشد چنین سخنی نمی‌گوید؛ اما وقتی دیدم این مطلب از کانال رسمی ایشان نقل شده، به آن کانال مراجعه و مشاهده کردم نه‌تنها این سخن، بلکه مطالب…
توضیح بیشتر در آپارات: http://www.aparat.com/hosseini #اخلاق_دین @hamidhossaini
شاید شما هم بارها با این پرسش مواجه شده باشید و افرادی را بشناسید که ظاهراً با اخلاق‌اند ولی احکام شرعی را رعایت نمی‌کنند. پاسخی را که در برنامه #آفتاب_شرقی به این پرسش دادم، در این ویدیوی ۴ دقیقه‌ای در آپارات ملاحظه فرمایید: #اخلاق_دین @hamidhossaini http://www.aparat.com/v/vyzB6
پس از ارائه مطالبی در زمینه تقدم اخلاق بر دین، یکی از اعضای خوب کانال، نقدها و پرسش‌هایی را برایم فرستاد که در فایل زیر بخش‌هایی از نامه ایشان و پاسخ خود را برای اطلاع سایر اعضای محترم تقدیم می‌کنم: #اخلاق_دین @hamidhossaini
با مروری بر احادیث «کتاب الایمان و الکفر» از مجموعه ارزشمند «اصول کافی» مشخص می‌شود: ملاک اصلی ایمان چیزی جز پایبندی به اخلاق نیست و معیار اخلاق، تسلیم در برابر همان چیزی است که هر کس می‌فهمد. در حدیث اول باب ۱۶۹ این کتاب از امام باقر (علیه‌السلام) نقل شده که آن حضرت پایین‌ترین مرتبه شرک را این‌گونه توصیف کرده‌اند:…
از آنجا که موضوع رابطه دین و اخلاق و مباحثی که درباره تقدم اخلاق بر اعتقادات عرضه کردم مورد توجه برخی از دوستان قرار گرفت و با اشتیاق این بحث را پیگیری می‌کردند، برخی از نقد و نظراتی را که در گروه‌های تلگرامی مطرح شد در فایل زیر آورده‌ام تا در صورت تمایل همچنان در جریان این مباحث باشید. خوشحال می‌شوم اگر بنده را از…
تعریف شما از عقل، اخلاق و اعتقادات چیست؟ منظورم از عقل همان معنای عرفی مورد فهم عموم مردم است. یعنی نیروی تشخیص‌دهنده خوب و بد و درست و نادرست در وجود انسان. منظورم از اخلاق، تشخیص‌های وجدانی و عقلانی انسان درباره خوب و بد است و رفتاری را که مطابق این تشخیص باشد اخلاقی می‌دانم. منظورم از اعتقادات، باورهای دینی است که…
مشهور در میان ما این است که اعتقادات، اصول دین و احکام، فروع دین را تشکیل می‌دهد و بخش سوم دین را هم اخلاق می‌دانیم. همین تقسیم و نام‌گذاری موجب شده بسیاری تصور کنند اهمیت و اولویت این مسائل نیز به همین ترتیب است. این در حالی است که نه تقسیم دین به سه بخش عقايد، احکام و اخلاق، مبنا و دلیل درستی دارد و نه اصل دانستن…
به‌نظر می‌رسد عزیزان حاضر در این گروه همگی به آیات و احادیث باب استضعاف، اشراف و قبول دارند که عذر افراد مستضعف فکری در پیشگاه عدل الهی پذیرفته است و وجدان‌های بیدار چنین افرادی را شایسته ملامت نمی‌دانند. نکاتی که بنده با موضوع #زاویه_دید عرض کردم، در واقع درخواستی بود برای دقت بیشتر به این موضوع و پرهیز از ساده‌سازی…
مرحوم کلینی با گرد آوردن شش حدیث در باب‌های ۲۰ و ۲۱ کتاب ایمان و کفر، راه حل مناسبی را برای خروج از تنگنای ایده‌آل‌گرایی و شکستن انحصار ارزش‌های اخلاقی به گروهی خاص، در اختیار ما گذاشته است. نقطهٔ مشترک همهٔ این احادیث، تأیید نوعی نسبی‌گرایی در تشخیص حقیقت است. این سخنان نورانی نشان می‌دهد که پیشوایان پاک و انسان‌شناس…
