یادداشت‌ها#۲۹۴۸

ترجمهٔ پیشنهادی آیات ۱۴۶ تا ۱۵۱ سورهٔ انعام

وَعَلَى الَّذِينَ هَادُوا حَرَّمْنَا كُلَّ ذِي ظُفُرٍ وَمِنَ الْبَقَرِ وَالْغَنَمِ حَرَّمْنَا عَلَيْهِمْ شُحُومَهُمَا إِلَّا مَا حَمَلَتْ ظُهُورُهُمَا أَوِ الْحَوَايَا أَوْ مَا اخْتَلَطَ بِعَظْمٍ ذَلِكَ جَزَيْنَاهُمْ بِبَغْيِهِمْ وَإِنَّا لَصَادِقُونَ ﴿۱۴۶﴾
و بر آنان که یهودی شدند، هر چنگالداری را حرام کردیم و از گاو و گوسفند، پیه‌هایشان را بر آنان حرام کردیم، مگر آنچه پشت‌هایشان یا اعضای داخلی حمل کند، یا آنچه با استخوان آمیخته شود. آن را مجازات زیاده‌خواهیشان قرار دادیم و ما قطعاً راستگوییم.

«ظُفر» به‌معنی ناخن است، ولی وقتی برای حیوانات به‌کار می‌رود، به آن چنگال می‌گویند.
«حوایا» جمع «حویّة» است که صرفاً به‌معنی روده نیست و امعاء و احشای داخلی را نیز شامل می‌شود.
«بغي» به‌معنای «طلب شدید و زیاده‌خواهی» است.

فَإِنْ كَذَّبُوكَ فَقُلْ رَبُّكُمْ ذُو رَحْمَةٍ وَاسِعَةٍ وَلَا يُرَدُّ بَأْسُهُ عَنِ الْقَوْمِ الْمُجْرِمِينَ ﴿۱۴۷﴾
پس اگر تکذیبت کردند، بگو: «خداوندگارتان دارای رحمتی گسترده است؛ و ناملایمات شدیدش از گروه بزهکاران بازگردانده نمی‌شود.»

معنای «بأس» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۷۷ سورهٔ بقره بیان شد.

سَيَقُولُ الَّذِينَ أَشْرَكُوا لَوْ شَاءَ اللَّهُ مَا أَشْرَكْنَا وَلَا آبَاؤُنَا وَلَا حَرَّمْنَا مِنْ شَيْءٍ كَذَلِكَ كَذَّبَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ حَتَّى ذَاقُوا بَأْسَنَا قُلْ هَلْ عِنْدَكُمْ مِنْ عِلْمٍ فَتُخْرِجُوهُ لَنَا إِنْ تَتَّبِعُونَ إِلَّا الظَّنَّ وَإِنْ أَنْتُمْ إِلَّا تَخْرُصُونَ ﴿۱۴۸﴾
به‌زودی آنان که شرک ورزیدند خواهند گفت: «اگر خدا می‌خواست، نه ما شرک می‌ورزیدیم و نه پدرانمان، و نه چیزی را حرام می‌کردیم.» همان‌گونه کسانی که پیش از آنان بودند نیز تکذیب کردند تا اینکه ناملایمات شدید ما را چشیدند. بگو: «آیا نزد شما دانشی است که آن را برایمان آشکار سازید؟ جز از گمان پیروی نمی‌کنید و کارها را جز با حدس و گمان پیش نمی‌برید.»

«اخراج» علاوه بر «بیرون آوردن» معنی «آشکار کردن» را نیز بیان می‌کند؛ همان‌گونه که در آیهٔ ۱۱۰ سورهٔ آل‌عمران به همین معنی به‌کار رفته بود.
معنی مادهٔ «خرص» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۱۶ همین سوره بیان شد.

قُلْ فَلِلَّهِ الْحُجَّةُ الْبَالِغَةُ فَلَوْ شَاءَ لَهَدَاكُمْ أَجْمَعِينَ ﴿۱۴۹﴾
بگو: «این خداست که دلیل بی‌پاسخ رسا دارد؛ پس اگر می‌خواست، همهٔ شما را راهبری می‌کرد.»

معنای «حجت» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۵۰ سورهٔ بقره بیان شد.
از تعبیر «این خداست که» استفاده شد تا مقدم بودن «فلله» و دلالتش بر نوعی انحصار تا حدودی بازتاب داده شود.

قُلْ هَلُمَّ شُهَدَاءَكُمُ الَّذِينَ يَشْهَدُونَ أَنَّ اللَّهَ حَرَّمَ هَذَا فَإِنْ شَهِدُوا فَلَا تَشْهَدْ مَعَهُمْ وَلَا تَتَّبِعْ أَهْوَاءَ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا وَالَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ وَهُمْ بِرَبِّهِمْ يَعْدِلُونَ ﴿۱۵۰﴾
بگو: «گواهانتان را که گواهی می‌دهند خدا این را حرام کرده است، گرد آورید.» پس اگر گواهی دادند، تو با آنان گواهی مده و از هوس‌های کسانی که آیات ما را تکذیب کردند و آنان که به سرای واپسین ایمان نمی‌آورند و برای خداوندگارشان همتا قرار می‌دهند، پیروی مکن.

«هلمّ» ترکیبی است از «ها»ی تنبیه و «لمّ» که فعل امر از «لمم» به‌معنی «جمع کردن امور پراکنده» است.
معنای «یعدلون» در ترجمهٔ آیهٔ نخست همین سوره بیان شد.

قُلْ تَعَالَوْا أَتلُ مَا حَرَّمَ رَبُّكُم عَلَيكُم أَلَّا تُشرِكُوا بِهِ شَيئًا وَبِالوَالِدَينِ إِحسَانًا وَلا تَقتُلُوا أَولَادَكُم مِن إِملَاقٍ نَحنُ نَرزُقُكُم وَإِيَّاهُم وَلا تَقرَبُوا الفَوَاحِشَ ما ظَهَرَ مِنهَا وَما بَطَنَ وَلا تَقتُلوا النَّفسَ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ إِلَّا بِالحَقِّ ذَلِكُم وَصَّاكُم بِهِ لَعَلَّكُم تَعقِلُونَ ﴿۱۵۱﴾
بگو: «بیایید آنچه را خداوندگارتان بر شما حرام کرده است برایتان تلاوت کنم: اینکه چیزی را شریک او قرار ندهید، و به پدر و مادر نیکی کنید، و فرزندانتان را از بیم تهیدست کردنی مبهم، نکشید - ما شما و آنان را روزی می‌دهیم - و به کارهای زشت آشکار نزدیک نشوید - چه علنی باشد و چه پنهانی - و شخصی را که خدا محترم شمرده است، جز به‌حق نکشید. شما را بدان سفارش کرده است، باشد که درک کنید.»

توضیح معنای «تلاوت» در ترجمهٔ آیهٔ ۴۴ سورهٔ بقره گذشت.
مادهٔ «ملق» در اصل به‌معنی «خالی و صاف بودن» است و از همین باب برای تهیدستی یعنی خالی بودن دست از اموال به‌کار می‌رود. «املاق» متعدی و نکره است و معنای «تهیدست کردنی مبهم» را بیان می‌کند و بر همین اساس باید ترجمه شود.
معنای «فحشاء» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۶۹ سورهٔ بقره بیان شد.

این ترجمه با نقد و نظر شما اصلاح و ویرایش خواهد شد.

#ترجمه_گروهی_قرآن

@hamidhossaini
مشاهده در Telegramقرآن۶:۱۴۶–۱۵۱

امتحان کنید

راهنما

  • نوشتن اعراب لازم نیست: «الرحمن» واژهٔ «ٱلرَّحْمَٰنِ» را پیدا می‌کند.
  • ی و ک عربی و فارسی و نیم‌فاصله یکسان در نظر گرفته می‌شوند.
  • برای عبارت دقیق، آن را در گیومه بگذارید.
  • برای رفتن به یک آیه بنویسید ۲:۲۵۵ یا «بقره ۲۵۵».