یادداشت‌ها#۲۳۷۰

ترجمهٔ پیشنهادی آیات ۲۳ تا ۲۷ سورهٔ آل‌عمران

أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ أُوتُوا نَصِيبًا مِنَ الْكِتَابِ يُدْعَوْنَ إِلَى كِتَابِ اللَّهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ يَتَوَلَّى فَرِيقٌ مِنْهُمْ وَهُمْ مُعْرِضُونَ ﴿۲۳﴾
آیا کسانی را که بهره‌ای از کتاب به آنها داده شده است ندیدی که به‌ کتاب خدا فرا خوانده می‌شوند تا میانشان داوری کند، آن‌گاه گروهی از آنها در حالی که رویگردان‌اند پی کار خود را می‌گیرند.

توضیح مفهوم «ألم تر» در ترجمهٔ آیهٔ ۲۴۳ سورهٔ‌ بقره گذشت.
توضیح معنای «تولّي» در ترجمهٔ آیهٔ ۸۳ سورهٔ بقره گذشت.

ذَلِكَ بِأَنَّهُمْ قَالُوا لَنْ تَمَسَّنَا النَّارُ إِلَّا أَيَّامًا مَعْدُودَاتٍ وَغَرَّهُمْ فِي دِينِهِمْ مَا كَانُوا يَفْتَرُونَ ﴿۲۴﴾
آن بدین‌ سبب است که می‌گویند: «جز روزهایی انگشت‌شمار دچار آتش نخواهیم شد» و آنچه می‌بافتند، آنها را دربارهٔ دینشان فریفته بود.

اگرچه «قالوا» ماضی است، اما با توجه به سیاق آیهٔ قبل بهتر است مضارع معنی شود.
توضیح معنای «ایاماً معدودات» و نیز مفهوم «مسّ» در ترجمهٔ آیهٔ ۸۰ سورهٔ بقره گذشت.
«افتراء» در اصل به‌معنی «اندازه‌گیری و بریدن» و تعبیری کنایی برای «دروغ‌سازی» است که در فارسی به آن «بافتن» می‌گویند.

فَكَيْفَ إِذَا جَمَعْنَاهُمْ لِيَوْمٍ لَا رَيْبَ فِيهِ وَوُفِّيَتْ كُلُّ نَفْسٍ مَا كَسَبَتْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُونَ ﴿۲۵﴾
پس چگونه خواهند بود وقتی آنها را برای روزی که تردیدی در آن نیست گرد آوریم و هر کس آنچه را به‌دست آورده باشد به‌صورت کامل دریافت کند، در حالی که به آنها ستم نمی‌شود.

تعبیر «فکیف» به قرینهٔ سیاق جمله به‌معنی «چه حالی خواهند داشت» و کنایه از هشدار نسبت به شرایط سخت پیش روی آنهاست.
توضیح مفهوم «توفّي» در ترجمهٔ آیهٔ ۲۷۲ سورهٔ بقره گذشت.

قُلِ اللَّهُمَّ مَالِكَ الْمُلْكِ تُؤْتِي الْمُلْكَ مَنْ تَشَاءُ وَتَنْزِعُ الْمُلْكَ مِمَّنْ تَشَاءُ وَتُعِزُّ مَنْ تَشَاءُ وَتُذِلُّ مَنْ تَشَاءُ بِيَدِكَ الْخَيْرُ إِنَّكَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ﴿۲۶﴾
بگو: «خدایا، ای صاحب‌اختیار زمامداری، به هر کس بخواهی زمامداری می‌دهی و از هر کس بخواهی زمامداری را می‌گیری و هر کس را بخواهی عزّت می‌بخشی و هر کس را بخواهی خوار می‌کنی. همهٔ خوبی‌ها به‌دست توست؛ به‌راستی تو بر هر کاری توانایی.»

«اللّهمّ» همان «یا الله» است که حرف ندای آن به میم تبدیل شده است.
نصب «مالک» نشانگر منادا بودن آن است.
الف و لام در «الخیر» بیانگر استغراق است.
در ترجمهٔ آیهٔ ۲۰ سورهٔ بقره دربارهٔ دلیل ترجمهٔ «شيء» به «کار» توضیح داده شد.

تُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهَارِ وَتُولِجُ النَّهَارَ فِي اللَّيْلِ وَتُخْرِجُ الْحَيَّ مِنَ الْمَيِّتِ وَتُخْرِجُ الْمَيِّتَ مِنَ الْحَيِّ وَتَرْزُقُ مَنْ تَشَاءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ ﴿۲۷﴾
«شب را در روز در می‌آمیزی و روز را در شب در می‌آمیزی و زنده را از مرده بر می‌آوری و مرده را از زنده بر می‌آوری و به هر کس بخواهی بی‌حساب روزی می‌دهی.»

«ولوج» به‌معنی «مرحلهٔ ابتدایی وارد شدن چیزی به چیز دیگری که متصل به آن باشد» است که با «داخل شدن» متفاوت و به «در آمیختن» نزدیک‌تر است. تعبیر «در آمیختن شب و روز در یکدیگر» می‌تواند بیانگر تبدیل شدن آنها همراه با کاهش و افزایش تدریجی هر یک نسبت به دیگری باشد.

این ترجمه با نقد و نظر شما اصلاح و ویرایش خواهد شد.

#ترجمه_گروهی_قرآن

@hamidhossaini
مشاهده در Telegramقرآن۳:۲۳–۲۷

امتحان کنید

راهنما

  • نوشتن اعراب لازم نیست: «الرحمن» واژهٔ «ٱلرَّحْمَٰنِ» را پیدا می‌کند.
  • ی و ک عربی و فارسی و نیم‌فاصله یکسان در نظر گرفته می‌شوند.
  • برای عبارت دقیق، آن را در گیومه بگذارید.
  • برای رفتن به یک آیه بنویسید ۲:۲۵۵ یا «بقره ۲۵۵».