یادداشت‌ها#۲۹۳۷

ترجمهٔ پیشنهادی آیات ۱۳۶ تا ۱۴۱ سورهٔ انعام

وَجَعَلُوا لِلَّهِ مِمَّا ذَرَأَ مِنَ الْحَرْثِ وَالْأَنْعَامِ نَصِيبًا فَقَالُوا هَذَا لِلَّهِ بِزَعْمِهِمْ وَهَذَا لِشُرَكَائِنَا فَمَا كَانَ لِشُرَكَائِهِمْ فَلَا يَصِلُ إِلَى اللَّهِ وَمَا كَانَ لِلَّهِ فَهُوَ يَصِلُ إِلَى شُرَكَائِهِمْ سَاءَ مَا يَحْكُمُونَ ﴿۱۳۶﴾
و بخشی از محصولات کشاورزی و دام‌ها را که خدا پدید آورده است، به‌عنوان سهم او قرار دادند؛ پس به خیال خود گفتند: «این از آنِ خداست، و این از آنِ شریکان ما.» اما آنچه از آنِ شریکانشان باشد به خدا نمی‌رسد؛ ولی آنچه از آنِ خداست، به شریکانشان می‌رسد. چه بد است آنچه حکم می‌کنند!

معنای «حرث» و تفاوت آن با دیدگاه مشهور در ترجمهٔ آیهٔ ۲۲۳ سورهٔ بقره توضیح داده شد.
معنای «أنعام» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۴ سورهٔ آل‌عمران توضیح داده شد.
مادهٔ «ذرأ» در اصل به‌معنی «گسترش دادن پس از ایجاد» است.
«زعم» به‌معنی «اعتقاد و فکری با مبنای غلط» است.

وَكَذَلِكَ زَيَّنَ لِكَثِيرٍ مِنَ الْمُشْرِكِينَ قَتْلَ أَوْلَادِهِمْ شُرَكَاؤُهُمْ لِيُرْدُوهُمْ وَلِيَلْبِسُوا عَلَيْهِمْ دِينَهُمْ وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ مَا فَعَلُوهُ فَذَرْهُمْ وَمَا يَفْتَرُونَ ﴿۱۳۷﴾
و بدان‌سان شریکان بسیاری از مشرکان، کشتن فرزندانشان را برایشان جذابیت بخشیدند تا آنان را به سقوط فرو بکشانند و دینشان را بر آنان آمیخته سازند. و اگر خدا می‌خواست، چنین نمی‌کردند؛ پس آنان را با دروغ‌هایی که می‌بافند رها کن.

مادهٔ «ردي» به‌معنی «سقوط شدید» است و «ارداء» یعنی «به‌شدت ساقط کردن»؛ ولی اغلب مترجمان آن را «هلاک کردن» ترجمه کرده‌اند.
توضیح معنای «لبس» در ترجمهٔ آیهٔ ۴۲ سورهٔ بقره گذشت.
معنای «افتراء» در ترجمهٔ آیهٔ ۲۴ سورهٔ آل‌عمران توضیح داده شد.

وقَالوا هذِهِ أَنعامٌ وحَرثٌ حِجرٌ لا يَطعَمُها إِلَا مَن نَشاءُ بِزَعمِهِم وَأَنعامٌ حُرِّمَت ظُهورُها وأَنْعامٌ لا يَذكُرونَ اسمَ اللَهِ عَلَيها افتِراءً عَلَيهِ سَيَجزِيهِم بِما كانوا يَفتَرونَ ﴿۱۳۸﴾
و به خیال خود گفتند: «اینها دام‌ها و محصولاتی کشاورزی است که ممنوعیت دارد و جز کسی که ما بخواهیم، آن را نمی‌خورد.» و دام‌هایی که پشت‌هایشان حرام شده و دام‌هایی که بر آنها نام خدا را نمی‌برند، برای دروغ بستن بر او. به‌زودی آنان را به‌ سزای دروغ‌هایی که می‌بستند خواهد رساند.

مادهٔ «حجر» به‌معنای «حفظ کردن از طریق منع و ایجاد محدودیت» است.
«افتراء» مفعول له است.

وقالوا ما في بُطونِ هذِهِ الأَنعامِ خالِصَةٌ لِذُكُورِنا ومُحَرَّمٌ عَلى أَزواجِنا وإِن يَكُن مَيتَةً فَهُم فيهِ شُرَكاءُ سَيَجزيهِمُ وَصفَهُم إنَّهُ حَكيمٌ عَليمٌ ﴿۱۳۹﴾
و گفتند: «آنچه در شکم این دام‌هاست، ویژهٔ مردان ماست و بر همسرانمان حرام شده است؛ ولی اگر مرده باشد، آنها در آن شریکند.» سزای توصیفشان را به آنان خواهد داد؛ به‌راستی او فرزانه و داناست.

«وصف» به‌معنی «بیان ویژگی‌های یک موضوع» است، ولی خود تعبیر «توصیف کردن» در فارسی بیشتر کاربرد دارد.

قَد خَسِرَ الَّذينَ قَتَلُوا أَولادَهُم سَفَهًا بِغَيرِ عِلمٍ وحَرَّموا ما رَزَقَهُمُ اللَهُ افتِراءً عَلى اللَّهِ قَد ضَلُّوا وَما كَانوا مُهتَدِينَ ﴿۱۴۰﴾
قطعاً کسانی که فرزندانشان را از روی بی‌خردی و ندانم‌کاری کشتند و برای دروغ بستن بر خدا آنچه را خدا روزیشان کرده بود، حرام شمردند، زیان کردند. آنان قطعاً گمراه شدند و راه‌یافته نبودند.

توضیح مربوط به واژهٔ «سفیه» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۳ سورهٔ بقره بیان شد.
«افتراء» مفعول له است.

وهُوَ الَّذِي أَنشَأَ جَنَّاتٍ مَعرُوشاتٍ وَغَيرَ مَعرُوشاتٍ وَالنَّخلَ والزَّرعَ مُختَلِفًا أُكُلُهُ والزَّيتونَ والرُّمَّانَ مُتَشابِهًا وَغَيرَ مُتَشابِهٍ كُلوا مِن ثَمَرِهِ إِذا أثمَرَ وآتوا حَقَّهُ يَومَ حَصادِهِ ولا تُسرِفوا إِنَّهُ لا يُحِبُّ المُسرفين ﴿۱۴۱﴾
و اوست که باغ‌هایی - با درختانی گسترده بر فراز و درختانی گسترده نشده بر فراز - پدید آورد و درخت خرما و کشتزار را - که خوردنی‌هایش گوناگون است - و زیتون و انار را - همانند و ناهمگون -. آن‌گاه که به ثمر می‌رسد، از محصولش بخورید و در روز چیدنش حقش را بپردازید؛ و زیاده‌روی نکنید که او زیاده‌روی‌کنندگان را دوست ندارد.

«عرش» به‌معنی «چیزی که بالای سر انسان گسترده شده باشد» است و «معروشات» یعنی باغ‌هایی که درختانش بالای سر افراد گسترده می‌شود. اگرچه معمولاً گستردن درختان با داربست انجام می‌گیرد، ولی خود داربست، که اغلب مترجمان آن را به‌عنوان معادل در نظر گرفته‌اند، در معنای این واژه وجود ندارد.

این ترجمه با نقد و نظر شما اصلاح و ویرایش خواهد شد.

#ترجمه_گروهی_قرآن

@hamidhossaini
مشاهده در Telegramقرآن۶:۱۳۶–۱۴۱

امتحان کنید

راهنما

  • نوشتن اعراب لازم نیست: «الرحمن» واژهٔ «ٱلرَّحْمَٰنِ» را پیدا می‌کند.
  • ی و ک عربی و فارسی و نیم‌فاصله یکسان در نظر گرفته می‌شوند.
  • برای عبارت دقیق، آن را در گیومه بگذارید.
  • برای رفتن به یک آیه بنویسید ۲:۲۵۵ یا «بقره ۲۵۵».