یادداشت‌ها#۲۲۸۵

ترجمهٔ پیشنهادی آیات ۲۱۰ تا ۲۱۴ سورهٔ بقره

هلْ يَنْظُرُونَ إِلَّا أَنْ يَأْتِيَهُمُ اللَّهُ فِي ظُلَلٍ مِنَ الْغَمَامِ وَالْمَلَائِكَةُ وَقُضِيَ الْأَمْرُ وَإِلَى اللَّهِ تَرْجِعُ الْأُمُورُ ﴿۲۱۰﴾
آیا منتظرند تا مگر خدا و فرشتگان در سایه‌بان‌هایی از ابر به‌سوی آنها بیایند و کار یک‌سره شود؟ و همهٔ امور به خدا باز می‌گردد.

مادهٔ «نظر» اگر بدون «الی» متعدی شود به‌معنی «انتظار داشتن» است.
توضیح معنای «أمر» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۱۷ سورهٔ بقره گذشت. البته در «قضي الأمر» با توجه به سیاق، از تعبیر «کار» استفاده شد.
اگرچه در قرائت رایج که به روایت عاصم است «تُرجَع» خوانده می‌شود، ولی با توجه به اینکه اغلب راویان قرآن این کلمه را «تَرجِع» خوانده‌اند، به‌صورت معلوم ترجمه شد.

سلْ بَنِي إِسْرَائِيلَ كَمْ آتَيْنَاهُمْ مِنْ آيَةٍ بَيِّنَةٍ وَمَنْ يُبَدِّلْ نِعْمَةَ اللَّهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَتْهُ فَإِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ ﴿۲۱۱﴾
از بنی‌اسرائیل بپرس چقدر نشانهٔ روشن به آنها دادیم! و هر کس نعمت خدا را پس از آنکه به‌سویش بیاید جابه‌جا کند، قطعاً خدا پیامدهای سختی در نظر می‌گیرد.

«تبدیل» در لغت به‌معنی «قرار دادن چیزی در جای چیزی دیگر» است.
توضیح تعبیر «شدید العقاب» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۹۶ این سوره گذشت.

زيِّنَ لِلَّذِينَ كَفَرُوا الْحَيَاةُ الدُّنْيَا وَيَسْخَرُونَ مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا وَالَّذِينَ اتَّقَوْا فَوْقَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَاللَّهُ يَرْزُقُ مَنْ يَشَاءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ ﴿۲۱۲﴾
زندگی دنیا برای کسانی که حق‌پوشی کرده‌اند جذّابیّت داده شده است و کسانی را که ایمان آورده‌اند مسخره می‌کنند در حالی که روز قیامت کسانی که پروا داشتند برتر از ایشان‌اند و خدا به هر کس بخواهد بی‌حساب روزی می‌دهد.

تعبیر «جذابیت داشتن» به مقصود «زیّن» در این آیه نزدیک‌تر از تعابیری چون «آراسته شدن» یا «زینت داده شدن» است.
«واو» در «والذین اتقوا» حالیه است.

كانَ النَّاسُ أُمَّةً وَاحِدَةً فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَمُنْذِرِينَ وَأَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ وَمَا اخْتَلَفَ فِيهِ إِلَّا الَّذِينَ أُوتُوهُ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَتْهُمُ الْبَيِّنَاتُ بَغْيًا بَيْنَهُمْ فَهَدَى اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا لِمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ مِنَ الْحَقِّ بِإِذْنِهِ وَاللَّهُ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ إِلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ ﴿۲۱۳﴾
همهٔ مردم یک دسته بودند؛ پس خدا پیامبران را به‌عنوان مژده‌دهندگان و هشداردهندگانی برانگیخت و کتاب را بر مبنایی درست با آنها فرو فرستاد تا میان مردم دربارهٔ آنچه در آن اختلاف داشتند داوری کند. و جز همان کسانی که آن به ایشان داده شده بود، پس از آنکه دلایل روشن برایشان آمد درباره‌اش از سر زیاده‌خواهی در میان خودشان به اختلاف نپرداختند؛ ولی خدا به اذن خودش کسانی را که ایمان آوردند به حقیقتی که در آن اختلاف داشتند راهبری کرد و خدا هر کس را بخواهد به راه راست و استوار راهبری می‌کند.

«امّة» به‌معنی «جماعت هماهنگ و هم‌داستان» است که در فارسی با همان تعبیر «امّت» به‌کار می‌رود، ولی وقتی در مقایسه با دیگران یا چند گروه بودن مطرح شود به آن «دسته» یا «گروه ویژه» می‌گویند.
توضیح معنای «بالحق» در ترجمهٔ‌ آیهٔ ۱۱۹ این سوره گذشت.
«باذنه» به‌معنی «با اجازهٔ او» یا «با رخصت خودش» است، ولی در فارسی خود کلمهٔ «اذن» کاربرد روشن‌تر و بیشتری دارد.
توضیح معنای «صراط مستقیم» در ترجمهٔ آیهٔ ششم سورهٔ حمد گذشت.

أمْ حَسِبْتُمْ أَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَلَمَّا يَأْتِكُمْ مَثَلُ الَّذِينَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِكُمْ مَسَّتْهُمُ الْبَأْسَاءُ وَالضَّرَّاءُ وَزُلْزِلُوا حَتَّى يَقُولَ الرَّسُولُ وَالَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ مَتَى نَصْرُ اللَّهِ أَلَا إِنَّ نَصْرَ اللَّهِ قَرِيبٌ ﴿۲۱۴﴾
آیا پنداشته‌اید در حالی که هنوز نمونهٔ شرایط کسانی که پیش از شما دورانشان سپری شد برایتان پیش نیامده است، وارد بهشت خواهید شد؟ آنها که دچار سختی و خسارت‌زدگی شدند و به لرزه افتادند تا جایی که این فرستاده و کسانی که با او ایمان آورده‌اند بگویند: «پس حمایت خدا کی خواهد بود؟» هان، قطعاً حمایت خدا نزدیک است.

توضیح معنای «خلوا» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۳۴ این سوره گذشت.
معنای «بأساء و ضرّاء» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۷۷ این سوره گذشت.
«الرسول» به‌معنی «فرستاده» است و نه «پیامبر» و با توجه به داشتن الف و لام تعریف، منظور از آن، این فرستادهٔ خاص خداست.
مادهٔ «نصر» اگر بدون «علی» به‌کار رود به‌معنای «پیروزی» نیست بلکه به‌معنی «حمایت کردن در برابر دیگران» است.

این ترجمه با نقد و نظر شما اصلاح و ویرایش خواهد شد.

#ترجمه_گروهی_قرآن

@hamidhossaini
مشاهده در Telegramقرآن۲:۲۱۰–۲۱۴

امتحان کنید

راهنما

  • نوشتن اعراب لازم نیست: «الرحمن» واژهٔ «ٱلرَّحْمَٰنِ» را پیدا می‌کند.
  • ی و ک عربی و فارسی و نیم‌فاصله یکسان در نظر گرفته می‌شوند.
  • برای عبارت دقیق، آن را در گیومه بگذارید.
  • برای رفتن به یک آیه بنویسید ۲:۲۵۵ یا «بقره ۲۵۵».