یادداشت‌ها#۲۷۸۵

ترجمهٔ پیشنهادی آیات ۹۷ تا ۱۰۲ سورهٔ مائده

جَعَلَ اللَّهُ الْكَعْبَةَ الْبَيْتَ الْحَرَامَ قِيَامًا لِلنَّاسِ وَالشَّهْرَ الْحَرَامَ وَالْهَدْيَ وَالْقَلَائِدَ ذَلِكَ لِتَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ وَأَنَّ اللَّهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ ﴿۹۷﴾
خدا کعبه، آن خانهٔ محترم را و ماه حرام و قربانی روانه‌شده و قربانی نشان‌دار را مایهٔ برپا بودن مردم قرار داد. آن بدین‌خاطر است که بدانید خدا آنچه را در آسمان‌ها و آنچه را در زمین است می‌داند و خدا به هر چیزی داناست.

تعبیر «جعل الله للناس قیاماً» با توجه به یکسان بودن ساختارش با «جعل الله لکم قیاماً» در آیهٔ پنجم سورهٔ نساء باید با تعبیری مشابه ترجمه شود.
معنای «هَدي» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۹۶ سورهٔ بقره توضیح داده شد.
معنی «قلائد» در ترجمهٔ آیهٔ دوم همین سوره بیان شد.

اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ وَأَنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ ﴿۹۸﴾
بدانید قطعاً خدا پیامدهای سختی را در نظر می‌گیرد و قطعاً خدا آمرزنده و مهربان است.

توضیح مفهوم «شدید العقاب» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۹۶ سوره بقره بیان شد.

مَا عَلَى الرَّسُولِ إِلَّا الْبَلَاغُ وَاللَّهُ يَعْلَمُ مَا تُبْدُونَ وَمَا تَكْتُمُونَ ﴿۹۹﴾
این فرستاده وظیفه‌ای جز رساندن پیام ندارد و خدا آنچه را آشکار می‌کنید و آنچه را کتمان می‌کنید می‌داند.

در ترجمهٔ آیهٔ ۳۳ سورهٔ بقره توضیح داده شد که «کتمان» معادل «پنهان کردن» نیست.

قُلْ لَا يَسْتَوِي الْخَبِيثُ وَالطَّيِّبُ وَلَوْ أَعْجَبَكَ كَثْرَةُ الْخَبِيثِ فَاتَّقُوا اللَّهَ يَا أُولِي الْأَلْبَابِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿۱۰۰﴾
بگو: «پلید و پاکیزه یکسان نیستند؛ اگرچه فراوانی پلید تو را به شگفت‌ آورد. پس ای صاحب‌دلان، از خدا پروا کنید، باشد که رستگار شوید.»

معنای «اولي الألباب» در ترجمهٔ آیهٔ ۱۷۹ سورهٔ بقره بیان شد.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ وَإِنْ تَسْأَلُوا عَنْهَا حِينَ يُنَزَّلُ الْقُرْآنُ تُبْدَ لَكُمْ عَفَا اللَّهُ عَنْهَا وَاللَّهُ غَفُورٌ حَلِيمٌ ﴿۱۰۱﴾
ای کسانی که ایمان آورده‌اید، دربارهٔ چیزهایی که اگر برایتان روشن شود، ناخرسندتان می‌کند، نپرسید. و اگر در هنگامی که قرآن فرو فرستاده می‌شود، دربارهٔ آنها بپرسید، برایتان روشن خواهد شد. خدا از آن در گذشت؛ و خدا آمرزنده و بردبار است.

«تسؤکم» فعلی متعدی است که برای بیان مفهوم «از بین بردن خوشی و خرسندی» به‌کار می‌رود.

قَدْ سَأَلَهَا قَوْمٌ مِنْ قَبْلِكُمْ ثُمَّ أَصْبَحُوا بِهَا كَافِرِينَ ﴿۱۰۲﴾
همانا گروهی پیش از شما آنها را پرسیدند، سپس به آنها کافر شدند.

هر دو ضمیر «ها» به «اشیاء» باز می‌گردد، لذا باید به‌صورت جمع ترجمه شود.
اگرچه همه‌جا «کفر» را «حق‌پوشی» ترجمه کرده‌ایم، ولی با توجه به اینکه تعبیر «حق‌پوش شدن» در فارسی به‌کار نمی‌رود، اینجا از همان تعبیر مشهور «کافر شدن» استفاده می‌کنیم.
برخی از مترجمان «ثم اصبحوا بها کافرین» را با تعابیری شبیه «سپس به‌سبب این پرسش‌ها کافر شدند» ترجمه کرده‌اند؛ اما به‌نظر می‌رسد اگر منظور آیه این بود که خود پرسیدن موجب کافر شدن است، نیازی به آمدن «ثم أصبحوا» نبود.

این ترجمه با نقد و نظر شما اصلاح و ویرایش خواهد شد.

#ترجمه_گروهی_قرآن

@hamidhossaini
مشاهده در Telegramقرآن۵:۹۷–۱۰۲

امتحان کنید

راهنما

  • نوشتن اعراب لازم نیست: «الرحمن» واژهٔ «ٱلرَّحْمَٰنِ» را پیدا می‌کند.
  • ی و ک عربی و فارسی و نیم‌فاصله یکسان در نظر گرفته می‌شوند.
  • برای عبارت دقیق، آن را در گیومه بگذارید.
  • برای رفتن به یک آیه بنویسید ۲:۲۵۵ یا «بقره ۲۵۵».