مادهٔ «علم»
وَلَقَدْ عَلِمْتُمُ ٱلَّذِينَ ٱعْتَدَوْا۟ مِنكُمْ فِى ٱلسَّبْتِ فَقُلْنَا لَهُمْ كُونُوا۟ قِرَدَةً خَٰسِـِٔينَ
و قطعاً آن کسانی از شما را که شنبه حرمتشکنی کردند، شناختید؛ پس به آنها گفتیم: «بوزینههایی راندهشده و خوار باشید».
مادهٔ «علم» هرگاه دربارهٔ اشخاص بهکار رود، معنای «شناختن» میدهد.
وَمَاذَا عَلَيْهِمْ لَوْ ءَامَنُوا۟ بِٱللَّهِ وَٱلْيَوْمِ ٱلْءَاخِرِ وَأَنفَقُوا۟ مِمَّا رَزَقَهُمُ ٱللَّهُ ۚ وَكَانَ ٱللَّهُ بِهِمْ عَلِيمًا
و چه زیانی برایشان داشت اگر به خدا و روز واپسین ایمان میآوردند و از آنچه خدا روزیشان داده است انفاق میکردند؟ و خدا همواره آنان را میشناسد.
وقتی مادهٔ «علم» به اشخاص تعلق میگیرد معنای «شناختن» میدهد. اغلب مترجمان با اینکه این ماده را در آیهٔ ۶۰ سورهٔ انفال بر همین اساس ترجمه کردهاند، اما در اینجا و در آیهٔ ۹۵ سورهٔ بقره به این نکته توجه نداشتهاند و ناچار شدهاند تعابیری چون «به حال آنها» را به ترجمه اضافه کنند.
لَا يَسْتَـْٔذِنُكَ ٱلَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِٱللَّهِ وَٱلْيَوْمِ ٱلْءَاخِرِ أَن يُجَٰهِدُوا۟ بِأَمْوَٰلِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ ۗ وَٱللَّهُ عَلِيمٌۢ بِٱلْمُتَّقِينَ
کسانی که به خدا و روز واپسین ایمان دارند، برای اینکه با دارایی و جانشان جهاد کنند از تو اجازه نمیخواهند؛ و خدا پرواپیشگان را میشناسد.
مادهٔ «علم» وقتی دربارهٔ دانستن ویژگی اشخاص بهکار میرود، باید «شناختن» ترجمه شود.