یادداشت‌ها#۲۸۹۹

ترجمهٔ پیشنهادی آیات ۱۰۰ تا ۱۰۵ سورهٔ انعام

وَجَعَلُوا لِلَّهِ شُرَكَاءَ الْجِنَّ وَخَلَقَهُمْ وَخَرَقُوا لَهُ بَنِينَ وَبَنَاتٍ بِغَيْرِ عِلْمٍ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى عَمَّا يَصِفُونَ ﴿١٠٠﴾
و برای خدا شریکانی از جن قرار دادند، با آنکه او آنها را آفریده است؛ و بدون تکیه به هیچ دانشی برای او پسران و دخترانی تراشیدند. پاک و منزه است او و برتر است از آنچه توصیف می‌کنند.

«خَرَقُوا» از ریشه «خرق» به معنای «هر کاری که برخلاف جریان طبیعی انجام گیرد» است که بسته به موضوع، برای اموری چون پاره کردن، قطع کردن، بافتن و مانند آن به‌کار می‌رود. در اینجا با توجه به کاربردش برای قرار دادن شریک دروغین، از تعبیر «تراشیدن» که به‌معنی «دروغ بافتن» است استفاده شد.

بَدِيعُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ أَنَّى يَكُونُ لَهُ وَلَدٌ وَلَمْ تَكُن لَّهُ صَاحِبَةٌ وَخَلَقَ كُلَّ شَيْءٍ وَهُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ ﴿١٠١﴾
او که مبتکر آسمان‌ها و زمین است؛ چگونه او را فرزندی باشد درحالی‌که همسری نداشته و همه چیز را آفریده است و او به هر چیزی داناست.

ابتدای آیه در ادامه و توضیح وصف خدا در آیهٔ قبل آمده و خوب است مرتبط با آن ترجمه شود؛ لذا با «او که» آغاز شد.
«بدیع» به‌معنی «پدیدآورندهٔ چیزی نو و بی‌سابقه» است که در تعابیر رایج فارسی به آن «مبتکر» می‌گویند.
«صاحبة» در اصل به‌معنی «هم‌نشین» است، ولی معمولاً حالت مؤنث آن برای اشاره به «همسر» به‌کار می‌رود.

ذَلِكُمُ اللَّهُ رَبُّكُمْ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ خَالِقُ كُلِّ شَيْءٍ فَاعْبُدُوهُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ وَكِيلٌ ﴿١٠٢﴾
آن است خدا، خداوندگار شما؛ هیچ معبودی جز او نیست و آفرینندهٔ هر چیزی است. پس او را بندگی کنید. و او عهده‌دار همه چیز است.

در ترجمهٔ آیهٔ ۱۰۹ سورهٔ نساء توضیح داده شد که «وکیل علی» به‌معنی «عهده‌دار بودن امور» است.

لَّا تُدْرِكُهُ الْأَبْصَارُ وَهُوَ يُدْرِكُ الْأَبْصَارَ وَهُوَ اللَّطِيفُ الْخَبِيرُ ﴿١٠٣﴾
دیدگان او را در نمی‌یابند، ولی او دیدگان را در می‌یابد و اوست مهرورز نازک‌کار و آگاه.

«لطیف» از ریشه «لطف» به معنای «مهربانی همراه با دقت و ظرافت» است.

قَدْ جَاءَكُم بَصَائِرُ مِن رَّبِّكُمْ فَمَنْ أَبْصَرَ فَلِنَفْسِهِ وَمَنْ عَمِيَ فَعَلَيْهَا وَمَا أَنَا عَلَيْكُم بِحَفِيظٍ ﴿١٠٤﴾
به‌راستی از جانب خداوندگارتان بینش‌هایی نزد شما آمده است؛ پس هر کس با دقت بنگرد، به سود خودش و هر کس کور باشد، به زیان خود اوست؛ و من نگهدارندهٔ اجباری شما نیستم.

«بصائر» جمع «بصیرة» به‌معنای بینش و بینایی درونی است.
صیغهٔ افعال در «أبصر» بیانگر حدوث و دقت برای رسیدن به بینش است.
در ترجمهٔ آیهٔ ۸۰ سورهٔ نساء توضیح داده شد که «حفیظ علی» به‌معنی «نگه داشتن اجباری در شرایطی خاص» است.

وَكَذَلِكَ نُصَرِّفُ الْآيَاتِ وَلِيَقُولُوا دَرَسْتَ وَلِنُبَيِّنَهُ لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ ﴿۱۰۵﴾
و آن‌گونه نشانه‌ها را گوناگون قرار می‌دهیم تا جایی که بگویند: «تو درس خوانده‌ای!» و تا آن را برای گروهی که می‌دانند روشن سازیم.

«تصریف» به‌معنی «دگرگونی و جابه‌جایی» و منظور از آن «متفاوت و گوناگون ساختن» است.

این ترجمه با نقد و نظر شما اصلاح و ویرایش خواهد شد.

#ترجمه_گروهی_قرآن

@hamidhossaini
مشاهده در Telegramقرآن۶:۱۰۰–۱۰۵

امتحان کنید

راهنما

  • نوشتن اعراب لازم نیست: «الرحمن» واژهٔ «ٱلرَّحْمَٰنِ» را پیدا می‌کند.
  • ی و ک عربی و فارسی و نیم‌فاصله یکسان در نظر گرفته می‌شوند.
  • برای عبارت دقیق، آن را در گیومه بگذارید.
  • برای رفتن به یک آیه بنویسید ۲:۲۵۵ یا «بقره ۲۵۵».