منظور از اسلام کدام دین است؟

وقتی تصمیم می‌گیریم اسلام را بررسی کنیم، به‌نظر می‌رسد با آموزه‌هایی مواجه خواهیم بود که حدود دو میلیارد مسلمان بر مبنای آن، دومین آیین بزرگ جهان را شکل داده‌اند؛ اما با دقت بیشتر می‌بینیم این دین نیز مانند سایر مکاتب به شاخه‌هایی فراوان با مبانی متفاوت و حتی متناقض تقسیم شده است.

با توجه به آنچه قبلاً دربارهٔ احتمال انحراف ادیان بیان کردیم، در این بررسی نمی‌توانیم باورهای مشهور، نظر اکثریت یا نتایج و گزارش‌های تاریخی را نیز معیار دقیقی برای قضاوت بدانیم. در این شرایط، مطمئن‌ترین راه برای ارزیابی اسلام، شناسایی مبنای اولیه‌ای است که همهٔ مسلمانان آن را پذیرفته باشند.

هیچ اختلاف و تردیدی در این وجود ندارد که آیین اسلام بر مبنای باور به نبوت شخصیتی به‌نام محمد که در قرن هفتم میلادی زندگی می‌کرده، شکل گرفته است. همهٔ مسلمانان معتقدند خدا پیام‌هایی ویژه‌ را در اختیار این فرستادهٔ خود قرار داده که در کتابی آسمانی به نام قرآن گردآوری شده است.

اسلام آیینی است که از پیروانش می‌خواهد در برابر پیام خدا که از طریق پیامبرش فرستاده شده است، تسلیم باشند. اگرچه بسیاری از مسلمانان، امور دیگری چون سنت یا حدیث را نیز منبع شناخت پیام خدا می‌دانند، ولی بی‌تردید باید مبنای اساسی و محتوای قطعی این آیین را از قرآن به‌دست آورد.