ترجمهٔ آیهٔ ۷ سورهٔ آل عمران
هُوَ ٱلَّذِىٓ أَنزَلَ عَلَيْكَ ٱلْكِتَٰبَ مِنْهُ ءَايَٰتٌۭ مُّحْكَمَٰتٌ هُنَّ أُمُّ ٱلْكِتَٰبِ وَأُخَرُ مُتَشَٰبِهَٰتٌۭ ۖ فَأَمَّا ٱلَّذِينَ فِى قُلُوبِهِمْ زَيْغٌۭ فَيَتَّبِعُونَ مَا تَشَٰبَهَ مِنْهُ ٱبْتِغَآءَ ٱلْفِتْنَةِ وَٱبْتِغَآءَ تَأْوِيلِهِۦ ۗ وَمَا يَعْلَمُ تَأْوِيلَهُۥٓ إِلَّا ٱللَّهُ ۗ وَٱلرَّٰسِخُونَ فِى ٱلْعِلْمِ يَقُولُونَ ءَامَنَّا بِهِۦ كُلٌّۭ مِّنْ عِندِ رَبِّنَا ۗ وَمَا يَذَّكَّرُ إِلَّآ أُو۟لُوا۟ ٱلْأَلْبَٰبِ ﴿٧﴾
او کسی است که کتاب را بر تو فرو فرستاد؛ بخشی از آن، آیه‌هایی روشن و قطعی است که آنها اصل و اساس کتاب‌اند و برخی دیگر مبهم‌اند. اما کسانی که در دل‌هایشان انحرافی وجود دارد، برای آشوب‌طلبی و به‌منظور بازگرداندنش به معنایی خاص، بخش‌های مبهم آن را پیگیری می‌کنند؛ در حالی که آنچه به آن بازگشت می‌کند را جز خدا نمی‌داند و استواران در دانش می‌گویند: «به آن ایمان آوردیم؛ همگی از نزد خداوندگارمان است.» و جز صاحب‌دلان توجه نمی‌کنند.
توضیح ترجمه
- «محکم» از مادهٔ «حکم» به‌معنی «چیزی که روشن و قطعی و بدون تردید و ابهام باشد» است.
- «امّ» از مادهٔ «أمم» به‌معنی «قصد همراه با توجه» است و به مادر و همچنین به اصل و مرجع هر امری از آن جهت که محل توجه قرار می‌گیرد اطلاق می‌شود.
- «متشابه» نقطهٔ مقابل «محکم» و به‌معنی «چیزی که قطعیت و صراحت ندارد» است که به آن «مبهم» نیز گفته می‌شود.
- «زیغ» به‌معنی «تمایل از حق» است که به آن «انحراف» می‌گویند.
- «تأویل» به‌معنی «باز گرداندن» است و برای «باز گرداندن مفهوم یک متن یا مطلب به معنایی خاص» به‌کار می‌رود.
- «رسوخ» به‌معنی «ثبات و نفوذ پیدا کردن در یک جایگاه» است که در تعابیر عامیانه به آن «قرص و محکم شدن» یا «جاگیر شدن» و در تعابیر ادبی به آن «استواری» می‌گویند.
- استینافیه یا عاطفه بودن واو قبل از «الراسخون» به مباحث تفسیری مربوط است؛ ولی در هر صورت، آگاهی راسخان در علم از تأویل آیات متشابه با دلایل دیگر ثابت می‌شود؛ همان‌گونه که در برخی از آیات، علم به غیب از غیر خدا نفی شده ولی در برخی دیگر برای کسانی که خدا بخواهد اثبات شده است.
- توضیح معادل «متذکّر شدن» در ترجمهٔ آیهٔ ۲۲۱ سورهٔ بقره گذشت.