ترجمهٔ پیشنهادی آیات ۵۸ تا ۶۱ سورهٔ بقره
وإِذْ قُلْنَا ادْخُلُوا هَذِهِ الْقَرْيَةَ فَكُلُوا مِنْهَا حَيْثُ شِئْتُمْ رَغَدًا وَادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَقُولُوا حِطَّةٌ نَغْفِرْ لَكُمْ خَطَايَاكُمْ وَسَنَزِيدُ الْمُحْسِنِينَ (۵۸)
و آن‌گاه که گفتیم: «به این آبادی در آیید و از هر جای آن که خواستید خوب و خوش بخورید و سجده‌کنان از در وارد شوید و بگویید: «ریزشی» تا خطاهایتان را برایتان بیامرزیم؛ و به نیکوکاران افزون‌تر خواهیم داد.»
«قریة» از مادهٔ «قري» به‌معنی «محل اجتماع یا سرزمین آباد» است.
توضیح معنای «رغد» در ترجمهٔ آیهٔ ۳۵ گذشت.
در قرائت مشهور که «حطةٌ» مرفوع آمده است، این واژه را باید خبر مبتدایی محذوف همچون «هذا»، «مسئلتنا»، «رجاؤنا» و امثال آن دانست. اما بر اساس قرائت «حطةً» به‌صورت منصوب، می‌تواند مفعول مطلق فعل محذوفی چون «حطّ» باشد. یعنی «این شیوهٔ ورود ما را سبب ریزش گناه ما قرار بده؛ ریزشی فراوان». ظاهراً مفهوم آیه این است که از بنی‌اسرائیل خواسته شده بود پس از آنکه سجده‌کنان از در وارد شدند، سخنی بگویند که این نوع ورود را نماد پایین آمدن چیزی همچون گناه، غرور و مانند آن معرفی کند.
فبَدَّلَ الَّذِينَ ظَلَمُوا قَوْلًا غَيْرَ الَّذِي قِيلَ لَهُمْ فَأَنْزَلْنَا عَلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا رِجْزًا مِنَ السَّمَاءِ بِمَا كَانُوا يَفْسُقُونَ (۵۹)
ولی آنان که ستم کردند، سخن را به چیزی غیر از آنچه به آنها گفته شده بود تغییر دادند، پس بر آنان که ستم کردند، به‌سبب نابه‌کاری‌هایی که انجام می‌دادند، عذابی هول‌آور از آسمان فرو فرستادیم.
«رجز» در لغت به‌معنای اضطراب و آشفتگی است و به عذاب و شرایط ترسناکی که موجب اضطراب می‌شود نیز اطلاق می‌شود.
وإِذِ اسْتَسْقَى مُوسَى لِقَوْمِهِ فَقُلْنَا اضْرِبْ بِعَصَاكَ الْحَجَرَ فَانْفَجَرَتْ مِنْهُ اثْنَتَا عَشْرَةَ عَيْنًا قَدْ عَلِمَ كُلُّ أُنَاسٍ مَشْرَبَهُمْ كُلُوا وَاشْرَبُوا مِنْ رِزْقِ اللَّهِ وَلَا تَعْثَوْا فِي الْأَرْضِ مُفْسِدِينَ (۶۰)
و آن‌هنگام که موسی برای قومش در طلب آب بر آمد، پس گفتیم: «با عصایت به آن سنگ بزن.» که یک‌باره دوازده چشمه از آن جوشید؛ به‌گونه‌ای که هر گروهی از مردم آبشخور خود را می‌شناخت. از روزی خدا بخورید و بیاشامید، ولی تبهکارانه در زمین فساد نکنید.
با توجه به معرفه بودن «الحجر» باید «آن سنگ» ترجمه شود.
در معنای لغوی «انفجرت» علاوه بر جوشیدن و فوران کردن، یک‌باره بودن نیز لحاظ شده است.
«لاتعثوا» به‌معنای «فساد نکنید» است و بیشتر دربارهٔ فسادهای نامحسوس به‌کار می‌رود و از آنجا که در کنارش تعبیر «مفسدین» آمده است باید علاوه بر خود فساد، تعبیری چون «تبهکارانه» نیز در ترجمه ذکر شود، ولی در اغلب ترجمه‌ها به این نکته توجه نشده است.
وإِذْ قُلْتُمْ يَا مُوسَى لَنْ نَصْبِرَ عَلَى طَعَامٍ وَاحِدٍ فَادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُخْرِجْ لَنَا مِمَّا تُنْبِتُ الْأَرْضُ مِنْ بَقْلِهَا وَقِثَّائِهَا وَفُومِهَا وَعَدَسِهَا وَبَصَلِهَا قَالَ أَتَسْتَبْدِلُونَ الَّذِي هُوَ أَدْنَى بِالَّذِي هُوَ خَيْرٌ اهْبِطُوا مِصْرًا فَإِنَّ لَكُمْ مَا سَأَلْتُمْ وَضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ وَالْمَسْكَنَةُ وَبَاءُوا بِغَضَبٍ مِنَ اللَّهِ ذَلِكَ بِأَنَّهُمْ كَانُوا يَكْفُرُونَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَيَقْتُلُونَ النَّبِيِّينَ بِغَيْرِ الْحَقِّ ذَلِكَ بِمَا عَصَوْا وَكَانُوا يَعْتَدُونَ (۶۱)
و چون گفتید: «ای موسی، هرگز نمی‌توانیم یک نوع غذا را تحمل کنیم؛ پس از خداوندگارت برایمان بخواه تا از آنچه زمین می‌رویاند، از سبزی و خیار و سیر و عدس و پیازش برای ما بر آورد.» گفت: «آیا آنچه را که پست‌تر است، جایگزین چیزی می‌کنید که بهتر است؟! پس به شهری فرود آیید تا به آنچه خواستید دست یابید.» و خواری و درماندگی برای آنها رقم خورد و به خشمی از جانب خدا در افتادند؛ این از آن‌رو بود که دربارهٔ نشانه‌های خدا حق‌پوشی می‌کردند و پیامبران را به‌ناحق می‌کشتند؛ و این به‌خاطر آن بود که نافرمانی کردند و اهل تجاوز به حقوق دیگران بودند.
«أدنی» از مادهٔ «دني» به‌معنی «نزدیکی بر اثر پستی» است.
در ترجمهٔ تحت‌اللفظی «ضربت علیهم» باید گفت: «بر آنها زده شد»، ولی در تعابیر رایج فارسی این مفهوم با «رقم خوردن» و مانند آن بیان می‌شود.
مادهٔ «بوء» از نظر لغوی به‌معنی «انحطاط و پایین آمدن» است و در مفهومی شبیه «گرفتار شدن» به‌کار می‌رود. این ماده در قرآن بارها به‌صورت «بوّء و یتبوّء» در باب تفعیل نیز به‌کار رفته است که معنای «در نظر گرفتن جایی برای فرود و استقرار» را می‌رساند.
«اعتداء» از ریشهٔ «عدو» به‌معنی «تجاوز به حقوق دیگران» است و قید «حقوق دیگران» هم در اصل معنی آن وجود دارد.
این ترجمه با نقد و نظر شما اصلاح و ویرایش خواهد شد.
#ترجمه_گروهی_قرآن
@hamidhossaini
وإِذْ قُلْنَا ادْخُلُوا هَذِهِ الْقَرْيَةَ فَكُلُوا مِنْهَا حَيْثُ شِئْتُمْ رَغَدًا وَادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَقُولُوا حِطَّةٌ نَغْفِرْ لَكُمْ خَطَايَاكُمْ وَسَنَزِيدُ الْمُحْسِنِينَ (۵۸)
و آن‌گاه که گفتیم: «به این آبادی در آیید و از هر جای آن که خواستید خوب و خوش بخورید و سجده‌کنان از در وارد شوید و بگویید: «ریزشی» تا خطاهایتان را برایتان بیامرزیم؛ و به نیکوکاران افزون‌تر خواهیم داد.»
«قریة» از مادهٔ «قري» به‌معنی «محل اجتماع یا سرزمین آباد» است.
توضیح معنای «رغد» در ترجمهٔ آیهٔ ۳۵ گذشت.
در قرائت مشهور که «حطةٌ» مرفوع آمده است، این واژه را باید خبر مبتدایی محذوف همچون «هذا»، «مسئلتنا»، «رجاؤنا» و امثال آن دانست. اما بر اساس قرائت «حطةً» به‌صورت منصوب، می‌تواند مفعول مطلق فعل محذوفی چون «حطّ» باشد. یعنی «این شیوهٔ ورود ما را سبب ریزش گناه ما قرار بده؛ ریزشی فراوان». ظاهراً مفهوم آیه این است که از بنی‌اسرائیل خواسته شده بود پس از آنکه سجده‌کنان از در وارد شدند، سخنی بگویند که این نوع ورود را نماد پایین آمدن چیزی همچون گناه، غرور و مانند آن معرفی کند.
فبَدَّلَ الَّذِينَ ظَلَمُوا قَوْلًا غَيْرَ الَّذِي قِيلَ لَهُمْ فَأَنْزَلْنَا عَلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا رِجْزًا مِنَ السَّمَاءِ بِمَا كَانُوا يَفْسُقُونَ (۵۹)
ولی آنان که ستم کردند، سخن را به چیزی غیر از آنچه به آنها گفته شده بود تغییر دادند، پس بر آنان که ستم کردند، به‌سبب نابه‌کاری‌هایی که انجام می‌دادند، عذابی هول‌آور از آسمان فرو فرستادیم.
«رجز» در لغت به‌معنای اضطراب و آشفتگی است و به عذاب و شرایط ترسناکی که موجب اضطراب می‌شود نیز اطلاق می‌شود.
وإِذِ اسْتَسْقَى مُوسَى لِقَوْمِهِ فَقُلْنَا اضْرِبْ بِعَصَاكَ الْحَجَرَ فَانْفَجَرَتْ مِنْهُ اثْنَتَا عَشْرَةَ عَيْنًا قَدْ عَلِمَ كُلُّ أُنَاسٍ مَشْرَبَهُمْ كُلُوا وَاشْرَبُوا مِنْ رِزْقِ اللَّهِ وَلَا تَعْثَوْا فِي الْأَرْضِ مُفْسِدِينَ (۶۰)
و آن‌هنگام که موسی برای قومش در طلب آب بر آمد، پس گفتیم: «با عصایت به آن سنگ بزن.» که یک‌باره دوازده چشمه از آن جوشید؛ به‌گونه‌ای که هر گروهی از مردم آبشخور خود را می‌شناخت. از روزی خدا بخورید و بیاشامید، ولی تبهکارانه در زمین فساد نکنید.
با توجه به معرفه بودن «الحجر» باید «آن سنگ» ترجمه شود.
در معنای لغوی «انفجرت» علاوه بر جوشیدن و فوران کردن، یک‌باره بودن نیز لحاظ شده است.
«لاتعثوا» به‌معنای «فساد نکنید» است و بیشتر دربارهٔ فسادهای نامحسوس به‌کار می‌رود و از آنجا که در کنارش تعبیر «مفسدین» آمده است باید علاوه بر خود فساد، تعبیری چون «تبهکارانه» نیز در ترجمه ذکر شود، ولی در اغلب ترجمه‌ها به این نکته توجه نشده است.
وإِذْ قُلْتُمْ يَا مُوسَى لَنْ نَصْبِرَ عَلَى طَعَامٍ وَاحِدٍ فَادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُخْرِجْ لَنَا مِمَّا تُنْبِتُ الْأَرْضُ مِنْ بَقْلِهَا وَقِثَّائِهَا وَفُومِهَا وَعَدَسِهَا وَبَصَلِهَا قَالَ أَتَسْتَبْدِلُونَ الَّذِي هُوَ أَدْنَى بِالَّذِي هُوَ خَيْرٌ اهْبِطُوا مِصْرًا فَإِنَّ لَكُمْ مَا سَأَلْتُمْ وَضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ وَالْمَسْكَنَةُ وَبَاءُوا بِغَضَبٍ مِنَ اللَّهِ ذَلِكَ بِأَنَّهُمْ كَانُوا يَكْفُرُونَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَيَقْتُلُونَ النَّبِيِّينَ بِغَيْرِ الْحَقِّ ذَلِكَ بِمَا عَصَوْا وَكَانُوا يَعْتَدُونَ (۶۱)
و چون گفتید: «ای موسی، هرگز نمی‌توانیم یک نوع غذا را تحمل کنیم؛ پس از خداوندگارت برایمان بخواه تا از آنچه زمین می‌رویاند، از سبزی و خیار و سیر و عدس و پیازش برای ما بر آورد.» گفت: «آیا آنچه را که پست‌تر است، جایگزین چیزی می‌کنید که بهتر است؟! پس به شهری فرود آیید تا به آنچه خواستید دست یابید.» و خواری و درماندگی برای آنها رقم خورد و به خشمی از جانب خدا در افتادند؛ این از آن‌رو بود که دربارهٔ نشانه‌های خدا حق‌پوشی می‌کردند و پیامبران را به‌ناحق می‌کشتند؛ و این به‌خاطر آن بود که نافرمانی کردند و اهل تجاوز به حقوق دیگران بودند.
«أدنی» از مادهٔ «دني» به‌معنی «نزدیکی بر اثر پستی» است.
در ترجمهٔ تحت‌اللفظی «ضربت علیهم» باید گفت: «بر آنها زده شد»، ولی در تعابیر رایج فارسی این مفهوم با «رقم خوردن» و مانند آن بیان می‌شود.
مادهٔ «بوء» از نظر لغوی به‌معنی «انحطاط و پایین آمدن» است و در مفهومی شبیه «گرفتار شدن» به‌کار می‌رود. این ماده در قرآن بارها به‌صورت «بوّء و یتبوّء» در باب تفعیل نیز به‌کار رفته است که معنای «در نظر گرفتن جایی برای فرود و استقرار» را می‌رساند.
«اعتداء» از ریشهٔ «عدو» به‌معنی «تجاوز به حقوق دیگران» است و قید «حقوق دیگران» هم در اصل معنی آن وجود دارد.
این ترجمه با نقد و نظر شما اصلاح و ویرایش خواهد شد.
#ترجمه_گروهی_قرآن
@hamidhossaini