ترجمهٔ پیشنهادی آیات ۹۴ تا ۹۸ سورهٔ بقره
قلْ إِنْ كَانَتْ لَكُمُ الدَّارُ الْآخِرَةُ عِنْدَ اللَّهِ خَالِصَةً مِنْ دُونِ النَّاسِ فَتَمَنَّوُا الْمَوْتَ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ (۹۴)
بگو: «اگر در پیشگاه خدا سرای واپسین اختصاصاً از آن شماست، نه دیگر مردمان، پس اگر راست می‌گویید، آرزوی مرگ کنید.»
با توجه به عظمت و اهمیت «عند الله»، در ترجمهٔ «عند» از تعبیر «پیشگاه» استفاده شد.
ولَنْ يَتَمَنَّوْهُ أَبَدًا بِمَا قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ وَاللَّهُ عَلِيمٌ بِالظَّالِمِينَ (۹۵)
ولی به‌خاطر آنچه دستاوردشان از پیش فرستاده، هرگز هیچ‌وقت چنین آرزویی نخواهند کرد. و خدا ستمگران را می‌شناسد.
با توجه به اینکه «لن» برای «نفی ابد» به‌کار می‌رود، اگر همراه با آن «أبداً» نیز به‌عنوان تأکید ذکر شده باشد لازم است معادلی چون «هیچ‌وقت» برای آن در نظر گرفته شود.
«تقدیم» در لغت به‌معنی «در پیش قرار دادن» یا «جلو انداختن» است و ترکیب اصطلاحی «ما قدّمت أیدیهم» به‌معنی «کارهایی که قبلاً انجام داده و از پیش فرستاده‌اند» است و با توجه به فاعل بودن «أیدی» از تعبیر «دستاورد» استفاده و از پیش فرستادن به آن نسبت داده شد.
ولَتَجِدَنَّهُمْ أَحْرَصَ النَّاسِ عَلَى حَيَاةٍ وَمِنَ الَّذِينَ أَشْرَكُوا يَوَدُّ أَحَدُهُمْ لَوْ يُعَمَّرُ أَلْفَ سَنَةٍ وَمَا هُوَ بِمُزَحْزِحِهِ مِنَ الْعَذَابِ أَنْ يُعَمَّرَ وَاللَّهُ بَصِيرٌ بِمَا يَعْمَلُونَ (۹۶)
و قطعاً آنها را از همهٔ مردم و از کسانی که شرک ورزیدند، حریص‌تر به زندگی خواهی یافت؛ هر یک از آنها دوست دارد کاش هزار سال عمر کند، در حالی که اگر چنین عمری هم داشته باشد، دورکنندهٔ او از عذاب نخواهد بود؛ و خدا به آنچه انجام می‌دهند بیناست.
اگرچه برای «حرص» معادل فارسی «آز» وجود دارد، ولی کاربرد خودش در فارسی بیشتر است.
«ودد» به‌معنی «تمایل داشتن» و مرحله‌ای از «محبت» است. اگرچه این ماده برای «آرزو داشتن» نیز به‌کار می‌رود، ولی در تعابیر رایج فارسی برای همین مفهوم از «دوست داشتن» نیز استفاده می‌شود که به معنای اصلی ماده نزدیک‌تر است.
قلْ مَنْ كَانَ عَدُوًّا لِجِبْرِيلَ فَإِنَّهُ نَزَّلَهُ عَلَى قَلْبِكَ بِإِذْنِ اللَّهِ مُصَدِّقًا لِمَا بَيْنَ يَدَيْهِ وَهُدًى وَبُشْرَى لِلْمُؤْمِنِينَ (۹۷)
بگو: «هر کس دشمن جبرئیل باشد، او که به‌راستی آن را به اذن خدا به‌عنوان تأییدکنندهٔ آنچه پیش از خودش بود و به‌عنوان هدایت و بشارتی برای مؤمنان بر دل تو فرو فرستاده است.»
پاسخ شرط «هر کس دشمن جبرائیل باشد» در انتهای آیهٔ بعد می‌آید.
«اذن» به‌معنی »علم و آگاهی همراه با موافقت»، «اجازه» یا «رخصت» است، ولی در فارسی خود کلمهٔ «اذن» کاربرد روشن‌تر و بیشتری دارد.
توضیح مربوط به ترجمهٔ «بین یدیه» در آیهٔ ۶۶ همین سوره بیان شد.
اگرچه بر اساس آنچه گذشت، «هدایت» در قرآن به‌معنی «راهبری» است، ولی با توجه به طولانی و سنگین شدن جمله، از همان تعبیر که رایج‌تر است استفاده شد. ترجمه نشدن «بشارت» به «مژده» نیز از همین باب است.
منْ كَانَ عَدُوًّا لِلَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَرُسُلِهِ وَجِبْرِيلَ وَمِيكَالَ فَإِنَّ اللَّهَ عَدُوٌّ لِلْكَافِرِينَ (۹۸)
هر کس دشمن خدا و فرشتگان و فرستادگان او و جبرئیل و میکائیل باشد، پس به‌راستی خدا دشمن حق‌پوشان است.
با توجه به تفاوت اسلوب عطف ضمایر در فارسی و عربی، ترجمهٔ ضمیرهای پس از «ملائکة» و «رسل» تکرار نشد.
اگرچه می‌توان در ترجمهٔ «فان الله ...» مفاهیمی چون «باید بداند» را در پرانتز آورد، ولی با توجه به ذکر نشدن اصل آن در آیه بهتر است در ترجمه نیز مقدّر بماند.
این ترجمه با نقد و نظر شما اصلاح و ویرایش خواهد شد.
#ترجمه_گروهی_قرآن
@hamidhossaini
قلْ إِنْ كَانَتْ لَكُمُ الدَّارُ الْآخِرَةُ عِنْدَ اللَّهِ خَالِصَةً مِنْ دُونِ النَّاسِ فَتَمَنَّوُا الْمَوْتَ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ (۹۴)
بگو: «اگر در پیشگاه خدا سرای واپسین اختصاصاً از آن شماست، نه دیگر مردمان، پس اگر راست می‌گویید، آرزوی مرگ کنید.»
با توجه به عظمت و اهمیت «عند الله»، در ترجمهٔ «عند» از تعبیر «پیشگاه» استفاده شد.
ولَنْ يَتَمَنَّوْهُ أَبَدًا بِمَا قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ وَاللَّهُ عَلِيمٌ بِالظَّالِمِينَ (۹۵)
ولی به‌خاطر آنچه دستاوردشان از پیش فرستاده، هرگز هیچ‌وقت چنین آرزویی نخواهند کرد. و خدا ستمگران را می‌شناسد.
با توجه به اینکه «لن» برای «نفی ابد» به‌کار می‌رود، اگر همراه با آن «أبداً» نیز به‌عنوان تأکید ذکر شده باشد لازم است معادلی چون «هیچ‌وقت» برای آن در نظر گرفته شود.
«تقدیم» در لغت به‌معنی «در پیش قرار دادن» یا «جلو انداختن» است و ترکیب اصطلاحی «ما قدّمت أیدیهم» به‌معنی «کارهایی که قبلاً انجام داده و از پیش فرستاده‌اند» است و با توجه به فاعل بودن «أیدی» از تعبیر «دستاورد» استفاده و از پیش فرستادن به آن نسبت داده شد.
ولَتَجِدَنَّهُمْ أَحْرَصَ النَّاسِ عَلَى حَيَاةٍ وَمِنَ الَّذِينَ أَشْرَكُوا يَوَدُّ أَحَدُهُمْ لَوْ يُعَمَّرُ أَلْفَ سَنَةٍ وَمَا هُوَ بِمُزَحْزِحِهِ مِنَ الْعَذَابِ أَنْ يُعَمَّرَ وَاللَّهُ بَصِيرٌ بِمَا يَعْمَلُونَ (۹۶)
و قطعاً آنها را از همهٔ مردم و از کسانی که شرک ورزیدند، حریص‌تر به زندگی خواهی یافت؛ هر یک از آنها دوست دارد کاش هزار سال عمر کند، در حالی که اگر چنین عمری هم داشته باشد، دورکنندهٔ او از عذاب نخواهد بود؛ و خدا به آنچه انجام می‌دهند بیناست.
اگرچه برای «حرص» معادل فارسی «آز» وجود دارد، ولی کاربرد خودش در فارسی بیشتر است.
«ودد» به‌معنی «تمایل داشتن» و مرحله‌ای از «محبت» است. اگرچه این ماده برای «آرزو داشتن» نیز به‌کار می‌رود، ولی در تعابیر رایج فارسی برای همین مفهوم از «دوست داشتن» نیز استفاده می‌شود که به معنای اصلی ماده نزدیک‌تر است.
قلْ مَنْ كَانَ عَدُوًّا لِجِبْرِيلَ فَإِنَّهُ نَزَّلَهُ عَلَى قَلْبِكَ بِإِذْنِ اللَّهِ مُصَدِّقًا لِمَا بَيْنَ يَدَيْهِ وَهُدًى وَبُشْرَى لِلْمُؤْمِنِينَ (۹۷)
بگو: «هر کس دشمن جبرئیل باشد، او که به‌راستی آن را به اذن خدا به‌عنوان تأییدکنندهٔ آنچه پیش از خودش بود و به‌عنوان هدایت و بشارتی برای مؤمنان بر دل تو فرو فرستاده است.»
پاسخ شرط «هر کس دشمن جبرائیل باشد» در انتهای آیهٔ بعد می‌آید.
«اذن» به‌معنی »علم و آگاهی همراه با موافقت»، «اجازه» یا «رخصت» است، ولی در فارسی خود کلمهٔ «اذن» کاربرد روشن‌تر و بیشتری دارد.
توضیح مربوط به ترجمهٔ «بین یدیه» در آیهٔ ۶۶ همین سوره بیان شد.
اگرچه بر اساس آنچه گذشت، «هدایت» در قرآن به‌معنی «راهبری» است، ولی با توجه به طولانی و سنگین شدن جمله، از همان تعبیر که رایج‌تر است استفاده شد. ترجمه نشدن «بشارت» به «مژده» نیز از همین باب است.
منْ كَانَ عَدُوًّا لِلَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَرُسُلِهِ وَجِبْرِيلَ وَمِيكَالَ فَإِنَّ اللَّهَ عَدُوٌّ لِلْكَافِرِينَ (۹۸)
هر کس دشمن خدا و فرشتگان و فرستادگان او و جبرئیل و میکائیل باشد، پس به‌راستی خدا دشمن حق‌پوشان است.
با توجه به تفاوت اسلوب عطف ضمایر در فارسی و عربی، ترجمهٔ ضمیرهای پس از «ملائکة» و «رسل» تکرار نشد.
اگرچه می‌توان در ترجمهٔ «فان الله ...» مفاهیمی چون «باید بداند» را در پرانتز آورد، ولی با توجه به ذکر نشدن اصل آن در آیه بهتر است در ترجمه نیز مقدّر بماند.
این ترجمه با نقد و نظر شما اصلاح و ویرایش خواهد شد.
#ترجمه_گروهی_قرآن
@hamidhossaini