مادهٔ «ربو»

توضیح در ترجمهٔ سوره بقره ۲۷۵

ٱلَّذِينَ يَأْكُلُونَ ٱلرِّبَوٰا۟ لَا يَقُومُونَ إِلَّا كَمَا يَقُومُ ٱلَّذِى يَتَخَبَّطُهُ ٱلشَّيْطَٰنُ مِنَ ٱلْمَسِّ ۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَالُوٓا۟ إِنَّمَا ٱلْبَيْعُ مِثْلُ ٱلرِّبَوٰا۟ ۗ وَأَحَلَّ ٱللَّهُ ٱلْبَيْعَ وَحَرَّمَ ٱلرِّبَوٰا۟ ۚ فَمَن جَآءَهُۥ مَوْعِظَةٌۭ مِّن رَّبِّهِۦ فَٱنتَهَىٰ فَلَهُۥ مَا سَلَفَ وَأَمْرُهُۥٓ إِلَى ٱللَّهِ ۖ وَمَنْ عَادَ فَأُو۟لَٰٓئِكَ أَصْحَٰبُ ٱلنَّارِ ۖ هُمْ فِيهَا خَٰلِدُونَ

کسانی که ربا می‌خورند بر نمی‌خیزند مگر چون برخاستن کسی که شیطان بر اثر تماس، او را دچار اختلال می‌کند. آن بدین‌خاطر است که گفتند: «به‌راستی جز این نیست که داد و ستد همچون رباست.» در حالی که خدا داد و ستد را حلال و ربا را حرام کرده است. پس هر کس را از جانب خداوندگارش پندی آید و دست بر دارد، آنچه گذشته از آنِ اوست و سر و کارش با خدا خواهد بود؛ اما کسی که تکرار کند، چنین کسانی اهل آتش‌اند و در آن جاودانه خواهند بود.

«ربا» از مادهٔ «ربو» به‌معنی «بر آمده و باد کرده» در اصل به‌معنی «افزایش مال» است و اصطلاحاً برای افزایشی به‌کار می‌رود که در ازای تلاش و تولید و آورده‌ای خاص به‌دست نمی‌آید بلکه با قرض دادن و دریافت مبلغی مازاد، دارایی ثروتمندان و فقر محرومان را بیشتر می‌کند.