عقل یا شرع؟
پاسخ به پرسش یکی از همراهان کانال، دربارهٔ مطلب «نه بپذیرید و نه انکار کنید»:
شما ملاک قبول حدیث را به دل افتادن می‌دانید؟
منظور این است که احادیث خلاف عقل را نباید پذیرفت. بررسی ملاک‌های دیگری هم برای پذیرش حدیث لازم است.
شما عقل و وجدان را مقدم بر شرع می‌دانید؟
این دو از هم جدا نیستند. من برداشت از حکم عقل را بر برداشت از ظواهر شرعی مقدم می‌دانم.
یعنی حکم عقل را بر حکم شرع مقدم می‌دانید؟
حکم عقل و شرع یکی است. خدا از دو طریق با انسان سخن گفته: عقل و پیامبران.
اگر حکم عقل با شرع در موردی متفاوت بود حکم کدام را باید پذیرفت؟
امکان ندارد متفاوت باشد. البته گاهی برداشت ما از حکم شرع با برداشتی که از حکم عقل داریم متفاوت است که در اینجا باید برداشتمان را اصلاح کنیم.
مثلاً دربارهٔ دیه یا ارث زن که حکم عقل با شرع فرق دارد، حکم شرع را باید به نفع حکم عقل تغییر داد؟
به این راحتی نمی‌توان گفت حکم عقل با حکم مشهور شرعی متفاوت است. بعضی از متخصصان فقه اسلامی استدلال‌هایی عقلانی دارند برای درست و عادلانه بودن این حکم.
ولی اگر واقعاً با بررسی علمی به این نتیجه برسیم که اکنون این حکم با عدالت و عقل سازگار نیست، معلوم می‌شود که در شرایط فعلی، شرع چنین حکمی ندارد و نظر مشهور در برداشت حکم شرعی این دوران اشتباه بوده است.
پس حکم شرع تغییر نمی‌کند. در شرایطی که به امام معصوم دسترسی نداریم، سهم ما فقط برداشت‌هایی از متون دینی است که با تغییر شرایط یا بررسی‌های تخصصی ممکن است این برداشت‌ها تغییر کند.
#اخلاق_دین
@hamidhossaini
پاسخ به پرسش یکی از همراهان کانال، دربارهٔ مطلب «نه بپذیرید و نه انکار کنید»:
شما ملاک قبول حدیث را به دل افتادن می‌دانید؟
منظور این است که احادیث خلاف عقل را نباید پذیرفت. بررسی ملاک‌های دیگری هم برای پذیرش حدیث لازم است.
شما عقل و وجدان را مقدم بر شرع می‌دانید؟
این دو از هم جدا نیستند. من برداشت از حکم عقل را بر برداشت از ظواهر شرعی مقدم می‌دانم.
یعنی حکم عقل را بر حکم شرع مقدم می‌دانید؟
حکم عقل و شرع یکی است. خدا از دو طریق با انسان سخن گفته: عقل و پیامبران.
اگر حکم عقل با شرع در موردی متفاوت بود حکم کدام را باید پذیرفت؟
امکان ندارد متفاوت باشد. البته گاهی برداشت ما از حکم شرع با برداشتی که از حکم عقل داریم متفاوت است که در اینجا باید برداشتمان را اصلاح کنیم.
مثلاً دربارهٔ دیه یا ارث زن که حکم عقل با شرع فرق دارد، حکم شرع را باید به نفع حکم عقل تغییر داد؟
به این راحتی نمی‌توان گفت حکم عقل با حکم مشهور شرعی متفاوت است. بعضی از متخصصان فقه اسلامی استدلال‌هایی عقلانی دارند برای درست و عادلانه بودن این حکم.
ولی اگر واقعاً با بررسی علمی به این نتیجه برسیم که اکنون این حکم با عدالت و عقل سازگار نیست، معلوم می‌شود که در شرایط فعلی، شرع چنین حکمی ندارد و نظر مشهور در برداشت حکم شرعی این دوران اشتباه بوده است.
پس حکم شرع تغییر نمی‌کند. در شرایطی که به امام معصوم دسترسی نداریم، سهم ما فقط برداشت‌هایی از متون دینی است که با تغییر شرایط یا بررسی‌های تخصصی ممکن است این برداشت‌ها تغییر کند.
#اخلاق_دین
@hamidhossaini