سه شرط لازم برای تأثیرگزاری اخلاقیِ دین:

برای اینکه دین بتواند نقشهایی را در قلمرو اخلاق بازی کند چند شرط وجود دارد که باید استیفا شوند. در غیر این صورت ممکن است دینداری به نتیجه معکوس بیانجامد.

1 اولاً دینداران باید دغدغه اخلاقی زیستن یا به تعبیر مولانا سودای سربالا رفتن داشته باشند، در غیر این صورت دین را درست نخواهند فهمید و بر اساس فهم نادرستی از دین خواهند پنداشت که دین مجوز نقض ارزشهای اخلاقی را صادر کرده است.

2 ثانیا دینداران باید استقلال اخلاق از دین و تقدم آن بر دین را پذیرفته باشند، در غیر این صورت دین را جایگزین اخلاق خواهند کرد. فهمی از دین که بر چنین پیشفرضی بنا شود خطاست و به سهولت در پناه آن میتوان جواز نقض ارزشهای اخلاقی را صادر و توجیه کرد. بنابراین، فهم نادرست دین و شریعت در خدمت اخلاق نیست، بلکه مانع اخلاقی زیستن و اخلاقی ماندن است، و دقیقًا به همین دلیل نادرست است.

3 ثالثًا دینداران پس از فهم درست دین باید به دین خود ایمان داشته و به دستورات آن متعهد و پایبند باشند. در غیر این صورت نیز دین نخواهد توانست به اخلاق خدمت کند.

منبع :
دین و اخلاق در گفت‌وگو با ابوالقاسم فنائی
ماهنامه مهرنامه، شماره ۱۷، آذر ۱۳۹۰

متن کامل
→ goo.gl/ZyU4fY
@abolghasemfanaei