یادداشت‌ها#۳۰۲۴

کدام عقل و اخلاق؟

تا اینجا دانستیم تنها راه مطمئن برای بررسی سخن مدعیان پیامبری سنجش محتوای پیام آنها با اصول روشن عقلانی است؛ اما مشکل اینجاست که عملاً نقطهٔ اشتراک چندانی در مصادیق عقل و اخلاق پیدا نمی‌کنیم و هر کسی نظر خودش را منطقی و اخلاقی می‌داند.
جدی بودن مشکل را وقتی بیشتر متوجه می‌شویم که می‌بینیم حتی ارزش‌های بزرگی چون عدالت و راستگویی نیز در فرهنگ‌های گوناگون با برداشت‌های متفاوت مواجه می‌شوند و چه‌بسا گروهی یک کار را عادلانه و صادقانه و گروهی دیگر آن را غیر اخلاقی بدانند.
در این شرایط تنها چاره‌ این است که ضمن درک محدودیت‌های معرفتی انسان، هر کس بدون اینکه نظرش را حقیقت مطلق و مخالفانش را دشمنان حقیقت بداند، همان چیزی را که پس از گفتگو و شنیدن دیدگاه‌های گوناگون تشخیص می‌دهد، معیار ارزیابی‌ قرار دهد.
البته بدیهیاتی چون نادرست بودن تناقض و ارزش‌هایی چون قاعده طلایی اخلاق به ما کمک می‌کند کسانی را که متناقض سخن می‌گویند یا رفتاری را تجویز می‌کنند که درباره خودشان نمی‌پسندند، تکذیب کنیم و ادعای کسی را بپذیریم که از تعالیم او نتیجه بهتری می‌گیریم.

#اسلام_چرا_چگونه ۲۱

@hamidhossaini
3:46
مشاهده در Telegram

امتحان کنید

راهنما

  • نوشتن اعراب لازم نیست: «الرحمن» واژهٔ «ٱلرَّحْمَٰنِ» را پیدا می‌کند.
  • ی و ک عربی و فارسی و نیم‌فاصله یکسان در نظر گرفته می‌شوند.
  • برای عبارت دقیق، آن را در گیومه بگذارید.
  • برای رفتن به یک آیه بنویسید ۲:۲۵۵ یا «بقره ۲۵۵».