یادداشت‌ها#۲۲۰۸

۱٫۹ هزار بازدید باورها
چیستی و امکان معجزه

پس از پی بردن به وجود خدا و حقایقی متعالی، مهم‌ترین موضوعی که توجه هر انسان حق‌طلب و جویای معنویت را به خود جلب می‌کند، ادعاهایی است که از گذشته‌های دور دربارهٔ ارتباط با خالق جهان و آوردن پیام‌‌هایی نجات‌بخش از سوی او مطرح شده و همچنان ممکن است مطرح شود.

با توجه به احتمال نادرست بودن این ادعاها لازم است معیاری برای ارزیابی آن در اختیار داشته باشیم. اگرچه پایبندی به اخلاق انسانی و مخالفت نداشتن سخن و رفتار مدعی پیامبری با عقل، شرط اصلی جدی گرفتن اوست، ولی این مقدار برای اطمینان از فریبکار یا متوهم نبودن وی کافی نیست.

کسی که ادعا می‌کند از سوی خدا مأموریت و پیامی ویژه دارد باید نشانه‌ای ارائه دهد که جای هیچ‌گونه تردید عاقلانه دربارهٔ صداقتش باقی نماند. تنها ویژگی لازم برای چنین نشانه‌ای این است که بالاتر از دانش و توان انسان غیر مرتبط با خدا باشد و عجز مدعیان دروغین را نشان دهد تا بتوان آن را معجزه دانست.

با این تعریف جایی برای اعتراض به نامعقول یا غیر علمی بودن معجزه باقی نمی‌ماند. زیرا وقوع حوادثی خارج از توان و دانش آدمی نه با عقل منافات دارد و نه قوانین گسترده و پیجیدهٔ‌ هستی را نقض می‌کند. همان‌گونه که بسیاری از آنچه امروزه برای ما امری عادی است، در نظر پیشینیان، غیرممکن جلوه می‌کرد.

راز اینکه قرآن تمامی معجزات پیامبران را با همان تعبیر «آیه» که دربارهٔ اموری طبیعی چون باد و باران و خورشید و گیاه به‌کار برده، «نشانه» می‌خواند همین است که از نظر نشان دادن قدرت مطلق و تأثیر کامل علم و ارادهٔ خدا هیچ تفاوتی با دیگر امور طبیعی ندارند و به همان اندازه شگفت‌انگیزند.

فقط کسی «نشانه» را درک می‌کند که در جستجوی رسیدن به مقصد یا مقصودی باشد. آن کس که ارزش و معنی هنر را نشناسد، احساس و برداشتی از زیباترین و پرمعناترین اثر هنری نخواهد داشت و بالاترین چیزی که از آن می‌فهمد ارزش مالی یا قوانین علمی مرتبط با آن است.

تفاوت معجزهٔ پیامبران با سایر آیات الهی در این است که خدا نشانه‌ای خاص و متفاوت از آنچه در دسترس دیگران قرار گرفته یا برای همگان عادی شده است را در اختیار فرستادهٔ خود می‌گذارد تا ارتباط ویژهٔ او را با خود تأیید و توجه نشانه‌شناسان را به‌سوی مقصدی متعالی جلب کند.

به‌یاری خدا ادامه دارد ...

#باورها
@hamidhossaini
مشاهده در Telegram

امتحان کنید

راهنما

  • نوشتن اعراب لازم نیست: «الرحمن» واژهٔ «ٱلرَّحْمَٰنِ» را پیدا می‌کند.
  • ی و ک عربی و فارسی و نیم‌فاصله یکسان در نظر گرفته می‌شوند.
  • برای عبارت دقیق، آن را در گیومه بگذارید.
  • برای رفتن به یک آیه بنویسید ۲:۲۵۵ یا «بقره ۲۵۵».