یادداشت‌ها#۲۰۳۲

ترجمهٔ پیشنهادی سورهٔ توحید

بسمِ اللّهِ الرَّحمّنِ الرَّحیم
به‌نام خدای مهربار مهربان

توضیحات مربوط به بسم الله در ترجمهٔ آیهٔ نخست و آیهٔ سوم سورهٔ حمد تقدیم شد.

قل هُوَ اللّهُ اَحَد
بگو خدا یکتاست

«هو» در این آیه ضمیر شأن است، لذا ترجمه نمی‌شود.
«أَحَد» که در اصل «وَحَد» یا «أوحَد» بوده به‌معنی چیزی است که نمونه و همتایی ندارد و کثرت نمی‌پذیرد؛ لذا می‌توان آن را «یکتا» یا «یگانه» ترجمه کرد.

اللّهُ الصَّمَد
خدا آن سرور بی‌نیازی است که دست‌ نیاز همه به‌سوی اوست

واژهٔ «آن» برای نشان دادن تأثیر الف و لام آمده است.
در منابع لغت و حدیث، «الصمد» به «السید الذی یصمد الیه» تفسیر شده است، لذا از «سرور» به‌عنوان نزدیک‌ترین مفهوم به «السید» استفاده شد.
از نظر کتب لغت در ریشهٔ «صمد» معنای «قصد» نیز نهفته است؛ لذا از تعبیر «دست نیاز به‌سوی او» استفاده شد تا این مفهوم نیز رسانده شود.

لم یَلِد وَ لَم یُولَد
فرزندی ندارد و فرزند کسی نیست

تعبیر «فرزند نداشتن» و «فرزند کسی نبودن» معنای روشن‌تر و متناسب‌تری از «نزاییدن» و «زاده نشدن» دارد و به‌صورت صریح‌تر خرافاتی چون تثلیث را رد می‌کند.
اگر چه «لم‌ یلد» و «لم‌ یولد» ماضی است، اما به‌خاطر معنای مستمرش در ترجمه از تعبیر مضارع استفاده شد.

و لَم یَکُن لَهُ کُفُواً اَحَد
و هیچ‌کس همتای او نیست

«لم یکن» ماضی است اما معنای استمراری و مضارع دارد.
«کفو» یا «کفؤ» به‌معنای هم‌رتبه و مثل و مانند است و به‌تناسب «یکتا» در آیهٔ نخست اینجا از تعبیر «همتا» استفاده شد.
تعبیر «هیچ‌کس» به‌تناسب معنای نفی عام در «احد» آمده است.

این ترجمه با نقد و نظر شما اصلاح و ویرایش خواهد شد.

#ترجمه_گروهی_قرآن ۶

@hamidhossaini
مشاهده در Telegram

امتحان کنید

راهنما

  • نوشتن اعراب لازم نیست: «الرحمن» واژهٔ «ٱلرَّحْمَٰنِ» را پیدا می‌کند.
  • ی و ک عربی و فارسی و نیم‌فاصله یکسان در نظر گرفته می‌شوند.
  • برای عبارت دقیق، آن را در گیومه بگذارید.
  • برای رفتن به یک آیه بنویسید ۲:۲۵۵ یا «بقره ۲۵۵».