نظام یا مسئولان نظام؟

در کتاب تاریخ علم صفحهٔ ۴۴۵ ضمن تحلیل افلاطون می‌گوید: یکی از قسمت‌های کتاب عالی پوپر آنجاست که ثابت کرده است افلاطون با بیان مسئله‌ٔ سیاست به‌شکل شوم ِ«چه کسی باید بر کشور حکومت کند؟» یک اشتباه و خطای‌‌ پردوامی در فلسفهٔ سیاسی ایجاد کرده است؛ مسئله‌ٔ عاقلانه‌‌تر و خلّاق‌‌تر این است که: چگونه می‌‌توانیم سازمان‌های سیاسی را چنان ترتیب دهیم که حکّام بد و ناصالح نتوانند اسباب ضرر و زیان شوند؟

ما همیشه در اطراف این جهت فکر می‌‌کنیم که زید زعیم باشد یا عمرو؛ هرگز فکر نمی‌‌کنیم تشکیلات و نظامات معقولی ایجاد کنیم. باید دانست که اگر نظام اجتماعی خراب باشد، هر صالحی چاره ندارد از اینکه خود را تطبیق دهد. خلاصه اینکه فرد هر بدی داشته باشد چاره‌‌ای ندارد جز آنکه خود را، ولو به حسب ظاهر، به خوبی‌های اجتماع تطبیق دهد و اگر هم خوب باشد چاره‌‌ای ندارد که باز خود را در قالب اجتماع بریزد.

یادداشت‌های استاد مطهری، ج ۱۵، ص ۴۲۸

@hamidhossaini